1. Στα καταστήματα του παρόντος άρθρου περιλαμβάνονται τα ζαχαροπλαστεία, γαλακτοπωλεία, μπουγατσάδικα, λουκουματζίδικα, αναψυκτήρια καταστήματα κ.τ.όμ., που εξυπηρετούν καθισμένους ή και περαστικούς πελάτες 2. Ορισμοί: α. Ζαχαροπλαστείο είναι το κατάστημα, στο οποίο παρασκευάζονται και προσφέρονται σε καθισμένους ή και σε περαστικούς πελάτες κάθε είδους γλυκίσματα, γάλα, καφές γενικά και άλλα ροφήματα, οινοπνευματώδη ποτά, χωρίς ή με πρόχειρο μεζέ, και αναψυκτικά ποτά, καθώς και εμφιαλωμένα ποτά. Η προσφορά πίτσας στα ζαχαροπλαστεία απαγορευέται, εκτός αν λειτουργούν ως μικτά καταστήματα με πιτσαρία, σύμφωνα με το άρθρο 40 της παρούσας. Στα ζαχαροπλαστεία παρασκευάζονται επίσης και πίττες, καθώς και μεζεδάκια δεξιώσεων, υπό τους περιγραφόμενους στην παρ. 4 εδ. α’ περίπτ. (2) όρους, που προορίζονται για κατ’ οίκον κυρίως κατανάλωση. β. Ζαχαρολαστείο χωρίς εργαστήριο, είναι το κατάστημα, στο οποίο προσφέρονται σε καθισμένους πελάτες τα ανωτέρω αναφερόμενα είδη παρασκευαζόμενα σε άλλα νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια, γεγονός που θα αποδεικνύεται κάθε φορά από τα τιμολόγια πωλήσεως ή τα δελτία αποστολής. γ. Γλυκίσματα είναι τα παρασκευάσματα, τα οποία παρασκευάζονται με ανάμειξη και ειδική επεξεργασία διαφόρων βρωσίμων υλών, φυτικής ή ζωϊκής προελεύσεως, με γλυκαντικές ύλες (ζάχαρη, μέλι κ.τ.όμ.), ώστε να αποκτούν γλυκειά ή γλυκίζουσα γεύση (γλυκά κουταλιού, φρουΐ γλασέ, γλυκά ταψιού, πάστες, παγωτά κ.τ.όμ.). δ. Πίττες είναι τα παρασκευάσματα από φύλλα ζύμης και άλλα φαγώσιμα υλικά (γάλα, τυρί, κρέας, σπανάκι, κλπ.). ε. Μεζεδάκια δεξιώσεων είναι παρασκευάσματα με βάση το άγλυκο τσουρέκι από ζύμη, κυρίως "μπριόζ", στο οποίο έχουν προστεθεί διάφορα είδη τροφίμων ή σκευάσματα τροφίμων (τυρί, ζαμπόν, ρωσική σαλάτα, αυγό κλπ.) όπως είναι τα "καναπεδάκια", οι "μπόμπες", κ.τ.όμ. στ. Γαλακτοπωλείο είναι το κατάστημα, στο οποίο προσφέρονται σε καθισμένους ή και σε περαστικούς πελάτες γάλα, γιαούρτη, βούτυρο, καφές γενικά και άλλα ροφήματα, καθώς και πίττες ή άλλα παρασκευάσματα, που έχουν βάση το γάλα ή παράγωγα τούτου (τυρόπιττες, γαλακτομπούρεκο, ριζόγαλο, κρέμες, πάστες, παγωτά κ.τ.όμ.) και τα οποία παρασκευάζονται στο ίδιο το κατάστημα ή σε νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια, γεγονός που θα αποδεικνύεται κάθε φορά από τα τιμολόγια πωλήσεως ή τα δελτία αποστολής. Στα γαλακτοπωλεία επιτρέπεται να προσφέρονται ακόμη και αναψυκτικά ποτά. ζ. Αναψυκτήρια καταστήματα με καθίσματα είναι τα καταστήματα, στα οποία προσφέρονται σε καθισμένους ή και σε περαστικούς πελάτες ορισμένα γλυκίσματα (γλυκά ταψιού, πάστες, κωκ, εκλαίρ, παγωτά κ.τ.όμ.), τόστ και άλλα σάντουϊτς, πίττες και άλλα παρόμοια παρασκευάσματα, καθώς και καφές και κάθε είδους ποτά, οινοπνευματώδη και αναψυκτικά, Τα είδη αυτά, αν δεν παρασκευάζονται στο ίδιο το κατάστημα, θα προέρχονται από νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια, γεγονός που θα αποδεικνύεται κάθε φορά με βάση τα τιμολόγια πωλήσεως ή τα δελτία αποστολής. η. Μπουγατσάδικο είναι το κατάστημα, στο οποίο παρασκευάζονται και προσφέρονται σε καθισμένους ή και σε περαστικούς πελάτες μπουγάτσα και κάθε είδους άλλες πίττες (τυρόπιττα, σπανακόπιττα, κρεατόπιττα, λουακανικόπιττα κ.τ.όμ.) με τη συνοδεία ή μη αναψυκτικών ποτών ή μπύρας. θ. Αμιγές λουκουματζίδικο είναι το κατάστημα, στο οποίο παρασκευάζονται και προσφέρονται σε καθισμένους ή και περαστικούς πελάτες λουκουμάδες. Στα καταστήματα αυτά επιτρέπεται η προσφορά και αναψυκτικών. Πέρα από τα αμιγή λουκουματζίδικα επιτρέπεται η προσφορά λουκουμάδων και στα άλλα καταστήματα του παρόντος άρθρου, στα οποία η Παρασκευή των λουκουμάδων θα γίνεται είτε στο παρασκευαστήριο τούτων, είτε σε ειδικά για τον σκοπό αυτόν υπάρχον παρασκευαστήριο, όπως ορίζεται κατωτέρω στην παρ. 4 εδ. α περιπτ. (2) του παρόντος άρθρου. 3. Απαγορεύεται η πώληση στα καταστήματα του παρόντος άρθρου άλλων ειδών, πλην των προαναφερομένων, κυρίως φαγητών και ειδών άσχετων με τα τρόφιμα. Εξαιρετικά, στα ζαχαροπλαστεία μπορεί να επιτραπεί η πώληση ορισμένων σκευών από γιαλί, κρύσταλλο, προρσελάνη κλπ., τα οποία χρησιμοποιούνται ως περιέκτες για τη συσκευασία γλυκισμάτων, καθώς και παιγνιδιών, κατά την κρίση της αρμόδιας Υγειονομικής Υπηρεσίας, αναλόγως των τοπικών συνθηκών, και εφόσον τα είδη αυτά θα τοποθετούνται σε ιδιαίτερα ράφια ή προθήκες μαρκυά από τα γλυκίσματα. 4. Τα καταστήματα του παρόντος άρθρου θα πληρούν, εκτός των γενικών όρων, που αναφέρονται στα σχετικά άρθρα του προηγούμενου Κεφαλαίου, και τους ακόλουθους όρους και προϋποθέσεις: α. Για την εγκατάσταση των ανωτέρω καταστημάτων απαιτείται χώρος επαρκής, ώστε να εξασφαλίζονται οι απαραίτητες συνθήκες υγιεινής και άνετης εκτελέσεως των προβλεπομένων εργασιών και παραμονής των πελατών, και πάντως δεν θα είναι μικρότερος από το άθροισμα των επιβαλλόμενων με τις ακόλουθες διατάξεις του παρόντος άρθρου, ως ελάχιστων, εμβαδών των απαραίτητων διαμερισμάτων του καταστήματος, όπως αναλυτικά καθορίζονται στο παράρτημα ΙΙΙ. Ο χώρος κάθε καταστήματος θα περιλαμβάνει τα ακόλουθα διαμερίσματα, τα οποία θα πληρούν, πλην των όρων, που επιβάλλουν οι σχετικές διατάξεις του Κεφαλαίου ΙΙΙ της παρούσας ή άλλων Υγειονομικών Διατάξεων, και τους κατωτέρω αναφερόμενους όρους και προϋποθέσεις: (1). Αίθουσα πελατών, στην οποία αναπτύσσονται τα τραπέζια και τα καθίσματα και, πέρα από αυτά, τοποθετούνται το ψυγείο, ο μπουφές και ενδεχομένως προθήκες ή άλλα έπιπλα, απαραίτητα για την κάλυψη των αναγκών της επιχειρήσεως στο τμήμα αυτό. Το δάπεδο της ανωτέρω αίθουσας θα είναι αδιαπότιστο και λείο, όπως ορίζει το άρθρο 20 της παρούσας. Προκειμένου όμως για καταστήματα πολυτελούς κατασκευής, η Υγειονομική Υπηρεσία μπορεί να επιτρέψει, κατά την κρίση της και κατόπιν σύμφωνης γνώμης της οικείας Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, την επικάλυψη του δαπέδου της αίθουσας πελατών με πυράντοχο τάπητα-μοκέττα, αν διαπιστώσει ότι υπάρχουν τα απαραίτητα μέσα καθαρισμού του, αλλά και οφείλει να επιβάλει την αφαίρεση του, αν διαπιστώσει ότι είναι μόνιμα ακάθαρτος σε τέτοιο βαθμό, ώστε να είναι αδύντος ο καθαρισμός του. Απαγορεύεται η επικάλυψη των τοίχων των ανωτέρω αιθουσών με ψάθες ή ύφασμα καναβιού (λινάτσα) κ.τ.όμ. ή με οποιοδήποτε άλλο μη αδιαπότιστο και μη λείο υλικό, το οποίο δεν επιδέχεται πλύσιμο, επιτρέπεται όμως η χρησιμοποίηση για τον σκοπό αυτόν αδιάβροχης ταπετσαρίας. Εξαιρετικά, προκειμένου για καταστήματα πολυτελούς κατασκευής, επιτρέπεται, κατόπιν σύμφωνης γνώμης της οικείας Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, η επικάλυψη των τοίχων των εν λόγω αιθουσών με στιλβωμένο ξύλο, με τον όρο ότι τέτοιες επιφάνειες θα καθαρίζονται συχνά, ώστε να διατηρούνται καθαρές και απαλλαγμένες από σκόνες. Επίσης, σε καταστήματα πολυτελούς κατασκευής επιτρέπεται, για λόγους διακοσμητικούς, η δημιουργία με ειδική επεξεργασία ανώμαλων, αλλά αδιαπότιστων, επιφανειών των τοίχων με την προϋπόθεση ότι οι σχηματιζόμενες κοινότητες θα είναι αβαθείς και λείες, ώστε να πλύνονται εύκολα, και ότι θα διατηρούνται καθαρές με τη φροντίδα και την ευθύνη του καταστηματάρχη ή του νόμιμου εκπροσώπου του. Απαγορεύεται η επικόλληση στους τοίχους αφισών, λιθογραφιών κλπ. διακοσμητικών, διαφωτιστικών και ενημερωτικών έντυπων υλικών, εκτός αν αυτά αναρτώνται τοποθετημένα εντός υαλόφρακτων πλαισίων, τα οποία θα διατηρούνται καθαρά και απαλλαγμένα από σκόνες, ή είναι τέτοια η κατασκευή τους, ώστε να καθαρίζονται εύκολα. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, κατά την κρίση της αρμόδιας Υγειονομικής Υπηρεσίας, επιτρέπεται η τοποθέτηση ή και η ανάρτηση σε διάφορα σημεία της αίθουσας πελατών διαφόρων αντικειμένων, για λόγους διακοσμητικούς, με τον όρο ότι τα αντικείμενα αυτά θα είναι απαλλαγμένα από σκόνες και γενικά θα διατηρούναι καθαρά. Ο μέγιστος αριθμός καθισμάτων, που είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών των καταστημάτων του παρόντος άρθρου, ισοδυναμεί με το πηλίκον της διαιρέσεως του ωφέλιμου εμβαδού αυτής διά του απαιτούμενου για κάθε κάθισμα χώρου 1,40 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι κινητά, ή 0,70 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι σταθερά. Ως ωφέλιμος χώρος της αίθουσας πελατών εννοείται εδώ ο χώρος, ο οποίος προσφέρεται για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων μετά την αφαίρεση της συνολικής εκτάσεως, που χρησιμοποιείται για την εγκατάσταση στην αίθουσα των ψυγείων, προθηκών, ερμαριών, μπουφέ, ταμείου κλπ., καθώς και, προκειμένου για Κέντρα Διασκεδάσεως, της πίστας και της ορχήστρας ή των στερεοφωνικών μηχανημάτων. Κατ’ εξαίρεση των ανωτέρω, προκειμένου για μικρά καταστήματα, ως απαιτούμενος για κάθε κάθισμα χώρος στην αίθουσα πελατών μπορεί να θεωρηθεί ο χώρος 1 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι κινητά, ή 0,65 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι σταθερά. Πάντως ο καθοριζόμενος με βάση τους ανωτέρω συντελεστές μέγιστος αριθμός καθισμάτων σε καμιά περίπτωση δεν θα υπερβαίνει τα πενήντα (50) καθίσματα. Τα τρια προηγούμενα εδάφια δεν εφαρμόζονται σε περιπτώσεις αναπτύξεως τραπεζιών και καθισμάτων σε υπαίθριο χώρο, στις οποίες ο κατά κάθισμα χώρος υπολογίζεται ανάλογα με το μέγεθος των χρησιμοποιούμενων τραπεζιών και καθισμάτων. Πάντως ο συνολικός αριθμός των αναπτυσσόμενων στον υπαίθριο χώρο καθισμάτων δεν θα υπερβαίνει τον αναλογούντα στο μέγεθος και στη συγκρότηση των στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων του καταστήματος αριθμό τούτων (Παράρτημα ΙΙΙ). Γενικά, ο κατά τα ανωτέρω υπολογιζόμενος μέγιστος αριθμός των καθισμάτων, που είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών του καταστήματος ή σε κατάλληλο υπαίθριο χώρο τούτου, προσδιορίζει τη δυναμικότητα του καταστήματος, με βάση την οποία υπολογίζονται οι άλλοι χώροι του. Αν για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων καταστήματος χρησιμοποιούνται κατά καιρούς, άλλοτε κλειστή αίθουσα πελατών και άλλοτε ανοικτός υπαίθριος χώρος, για τον υπολογισμό της δυναμικότητας του καταστήματος και των απαραίτητων εμβαδών των χώρων εργασίας και των βοηθητικών χώρων του, θα λαμβάνεται υπόψη ο ένας από τους ανωτέρω χώρους και συγκεκριμένα αυτός, στον οποίο μπορούν να αναπτυχθούν τα περισσότερα καθίσματα. Ο μέγιστος αριθμός καθισμάτων, που υπολογίζεται ότι είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών καταστήματος του παρόντος άρθρου ή σε υπαίθριο χώρο τούτου, θα αναφέρεται στη γνωμοδότηση της Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει, της Υγειονομικής Υπηρεσίας και στην άδεια λειτουργίας του καταστήματος, μετά την αναγραφή του είδους τούτου με την ένδειξη: "δυναμικότητας (τόσων) καθισμάτων". Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου, οι αναφερόμενες στον υπολογισμό της δυναμικότητας καταστήματος του άρθρου τούτου, δεν εφαρμόζονται στα ήδη λειτουργούντα όμοια καταστήματα, για τα οποία ο αριθμός των καθισμάτων, που επιτρέπεται να απτύσσονται σ’ αυτά, έχει υπολογισθεί διαφορετικά με βάση παλαιότερες Υγειονομικές Διατάξεις. Η ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό (αυλή, κήπος κ.τ.όμ.) ή κοινόχρηστο (πεζοδρόμιο, πλατεία, στοά κ.τ.όμ.), μπορεί να επιτραπεί με την προϋπόθεση ότι ο χώρος αυτός, όπως και το περιβάλλον του, θα είναι απαλλαγμένος ανθυγιεινών εστιών και κάθε είδους δυσμενών παραγόντων και κινδύνων για ατυχήματα. Η γνωμοδότηση της Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει της Υγειονομικής Υπηρεσίας για την ανάπτυξη των καθισμάτων καταστήματος σε κοινόχρηστο υπαίθριο χώρο εκδιδόμενη βάσει αποκλειστικά υγειονομικών της οικείας Δημοτικής ή Κοινοτικής Αρχής, μόνης αρμόδιας για την παραχώρηση του δικαιώματος χρήσεως του κοινόχρηστου χώρου, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας για τις προσόδους των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοικήσεως. Σε περιπτώσεις που κατάστημα δεν διαθέτει κλειστή αίθουσα πελατών και για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων χρησιμοποιείται εποχιακώς μόνον ιδιωτικός ή κοινόχρηστος υπαίθριος χώρος, όλοι οι άλλοι απαραίτητοι χώροι εργασίας (χώρος μπουφέ, ψυγείων, προθηκών κλπ., παρασκευαστήριο, χώρος πλύσεως σκευών κλπ.) και βοηθητικοί χώροι (αποθήκη, αποχωρητήρια, αποδυτήρια προσωπικού κλπ.) θα είναι στεγασμένοι σε κατάλληλο κτίριο και θα πληρούν, ως προς την κατασκευή και τη συγκρότηση τους, τους όρους και τις προϋποθέσεις, που περιγράφονται στα σχετικά άρθρα του προηγούμενου Κεφαλαίου, στο παρόν άρθρο και σε κάθε άλλη σχετική Υγειονομική Διάταξη. Προκειμένου για καταστήματα που λειτουργούν κατά τη θερινή μόνον περίοδο, είναι δυνατό να επιτραπεί η εγκατάσταση των αποχωρητηρίων τους έξω από το κτίριο, στο οποίο στεγάζονται οι άλλοι χώροι εργασίας και βοηθητικοί χώροι, σύμφωνα με το τρίτο εδάφιο της παρ. 4 άρθορυ 25 της παρούσας. Το ελάχιστο εμβαδόν του κτιρίου, που προορίζεται για τη στέγαση των χώρων εγκαταστάσεως ψυγείων, προθηκών, μπουφέ κλπ., του παρασκευαστηρίου, των συστημάτων πλύσεως σκευών, των αποχωρητηρίων και των τυχόν άλλων απαραίτητων, ανάλόγα με τη δυναμικότητα του καταστήματος, χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων των καταστημάτων του προηγούμενου εδάφιου, θα είναι όσο και το απαιτούμενο για τα αντίστοιχα καταστήματα με αίθουσα πελατών της ίδιας δυναμικότητας, μετά την αφαίρεση του απαραίτητου για την αίθουσα πελατών εμβαδού και τον διπλασιασμό περίπου του χώρου εγκαταστάσεως ψυγείων, μπουφέ, προθυκών, ταμείου κλπ., όπως ορίζεται στο Παράρτημα ΙΙΙ (στήλη 13). Γενικά, αν για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων χρησιμοποιείται υπαίθριος χώρος, ιδιωτικός ή κοινόχρηστος, οι στεγασμένοι χώροι εργασίας και βοηθητικοί χώροι του καταστήματος και η συγκρότηση τούτου θα είναι ανάλογοι με τον αριθμό των αναπτυσσομένων καθισμάτων (δυναμικότητα του καταστήματος), όπως ορίζουν οι σχετικές διατάξεις του παρόντος άρθρου, ή, και αντίστροφα, ο αριθμός των αναπτυσσομένων σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, καθισμάτων θα είναι ανάλογος με το μέγεθος και τη συγκρότηση των υπαρχόντων στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων, όπως φαίνεται στο Παράρτημα ΙΙΙ. Δεν επιτρέπεται υπέρβαση του αναλογούντος στους ανωτέρω χώρους αριθμού καθισμάτων, αναπτυσσομένων σε υπαίθριο χώρο. Αν η Υγειονομική Υπηρεσία διαπιστώσει ότι κατάστημα έχει αναπτύξει σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, καθίσματα περισσότερα από όσα αναλογούν στους στεγασμένους χώρους εργασίας και βοηθητικούς χώρους του, καθώς και στη συγκρότησή του, ζητεί τον άμεσο περιορισμό του αριθμού των καθισμάτων στον αναλογούντα, σύμφωνα με τα ανωτέρω, αριθμό τούτων. Σε περιπτώσεις μη συμμορφώσεως του νομέα του καταστήματος ή υποτροπής, πέρα από την ποινική δίωξη τούτου, εφαρμόζεται και το άρθρο 11 της παρούσας. Αν κατάστημα διαθέτει στεγασμένη αίθουσα πελατών και κατά καιρούς, εποχιακώς, αναπτύσσει τραπέζια και καθίσματα και σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, ο αριθμός των αναπτυσσομένων στον υπαίθριο το μέγεθος των στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων και με τη συγκρότηση του, ανεξάρτητα από τον αριθμό των αναπτυσσομένων στην κλειστή αίθουσα καθισμάτων. Σε καταστήματα με είσοδο σε στοά μπορεί για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων να χρησιμοποιηθεί, κατά τα οριζόμενα ανωτέρω, τυχόν υπάρχουσα απέναντι ή διπλά από το κατάστημα αίθουσα με είσοδο στη στοά. Τα συναφή με τα καταστήματα του παρόντος άρθρου καταστήματα των άρθρων 42 (αναψυκτήρια καταστήματα, παγωτοπωλεία κ.τ.όμ.) και 43 (γαλακτοπωλεία, πρατήρια ειδών ζαχαροπλαστικής κ.τ.όμ.) και 43 (γαλακτοπωλεία, πρατήρια ειδών ζαχαροπλαστικής κ.τ.όμ.) επιτρέπεται να λειτουργούν εποχιακά και ως καταστήματα εξυπηρετήσεως καθισμένων πελατών, αναπτύσσοντας τραπέζια και καθίσματα σε υπαίθριο χώρο, κατόπικν αδείας της Αστυνομικής Αρχής, χορηγούμενης βάσει γνωμοδοτήσεως της αρμόδιας Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει, της Υγειονομικής Υπηρεσίας ότι συντρέχουν οι όροι και προϋποθέσεις που αναφέρονται στους χώρους, στη συγκρότηση και στον εξοπλισμό των καταστημάτων του παρόντος άρθρου. Αν η ανάπτυξη των τραπεζιών και καθισμάτων των ανωτέρω καταστημάτων γίνεται σε κοινόχρηστο χώρο, η προαναφερόμενη άδεια της Αστυνομικής Αρχής είναι άσχετη με την απαραίτητη, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις της νομοθεσίας για τις προσόδους των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοικήσεως, άδεια της οικείας Δημοτικής ή Κοινοτικής Αρχής. (2). Παρασκευαστήριο, στο οποίο γίνεται η παρασκευή των προσφερομένων στο κατάστημα ειδών (γλυκίσματα, πίττες, ορισμένα μεζεδάκια δεξιώσεων κλπ.) ή η επεξεργασία του γάλακτος. Η παρασκευή των ανωτέρω προϊόντων σε άλλους χώρους, εντός ή εκτός του καταστήματος, απαγορεύεται, εκτός αν τα είδη αυτά παρασκευάζονται σε νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια, γεγονός που θα αποδεικνύεται κάθε φορά βάσει των τιμολογίων πωλήσεως ή των δελτίων αποστολής. Επιτρέπεται η παρασκευή γλυκισμάτων και πιττών ή μεζέδων δεξιώσεων στο ίδιο παρασκευαστήριο ζαχαροπλαστείου, με την προϋπόθεση ότι θα χρησιμοποιούνται ιδιαίτεροι πάγκοι, άλλοι για τα γλυκίσματα και άλλοι για τις πίττες ή τα μεζεδάκια, και ότι για την Παρασκευή των πιττών ή μεζέδων δεν θα χρησιμοποιούνται τρόφιμα, τα οποία είναι δυνατό να ρυπάνουν ή να μολύνουν και γενικά να επηρεάσουν δυσμενώς με οποιοδήποτε τρόπο τα γλυκίσματα (χορταρικά, ψάρια, κρέας, σπλάχνα ζώων κλπ.). Αν η επιχείρηση επιθυμεί να παρασκευάζει πίττες ή μεζεδάκια με τέτοιες πρώτες ύλλες, θα διαθέτει ιδιαίτερο παρασκευαστήριο χωρισμένο από τους άλλους χώρους με κατάλληλο χώρισμα, όπως ορίζεται κατωτέρω στο σημείο β’ του παρόντος άρθρυ, ύψους 2μ. τουλάχιστον. Το παρασκευαστήριο τούτο θα έχει εμβαδόν 10 τ.μ. τουλάχιστον και συγκρότηση παρόμοια με την απαιτούμενη για τα παρασκευαστήρια των εστιατορίων (άρθρο 38). Ο χώρος του παρασκευαστηρίου των ζαχαροπλαστείων, γαλακτοπωλείων και άλλων καταστημάτων του παρόντος άρθρου, στα οποία γίνεται η Παρασκευή των προσφερομένων ειδών ή ορισμένων από αυτά, θα είναι ιδιαίτερος, χωρισμένος από την αίθουσα πελατών, όπως ορίζεται κατωτέρω (σημείο β) και θα έχει εμβαδόν, προκειμένου για καταστήματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως από 51 μέχρι 100 καθισμάτων, 25 τ.μ. τουλάχιστον. Αν το κατάστημα έχει δυνατότητες αναπτύξεως περισσότερων από 100 καθισμάτων το ανωτέρο ελάχιστο εμβαδόν του παρασκευαστηρίου του θα είναι αυξημένο κατά 5 τ.μ. για κάθε μια επί πλέον 100/τάδα, ή μέρος αυτής καθισμάτων. Ως μέρος της 100/τάδας καθισμάτων θα θεωρείται αριθμός καθισμάτων μεταξύ 20 και 100. Σε καταστήματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως λιγότερων από 50 καθισμάτων, το εμβαδόν του παρασκευαστηρίου τους θα είναι 20 τ.μ. τουλάχιστον. Προκειμένου για ζαχαροπλαστεία ή γαλακτοπωλεία χωρίς εργαστήριο, στα οποία δεν παρασκευάζονται τα προσφερόμενα σ’ αυτά γλυκίσματα ή άλλα παρασκευαστήρια, αλλά προέρχονται από νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργαστάσια, ο χώρος του παρασκευαστηρίου τούτων, προοριζόμενος μόνο για τη θέρμανση του προσφερόμενου γάλακτος, την παρασκευή καφέ ή άλλων ροφημάτων, την προετοιμασία πρωϊνών γευμάτων, την παρασκευή ριζογάλου και κρέμας ή για άλλες παρόμοιες εργασίες, θα είναι 8 τ.μ. τουλάχιστον, αν έχουν δυναμικότητα από 51 μέχρι 100 καθισμάτων, αυξανόμενο κατά 2 τ.μ. για κάθε μια επί πλέον 100/τάδα ή μέρος αυτής καθισμάτων, αν η δυναμικότητα τούτων είναι μεγαλύτερη των 100 καθισμάτων. Αν τα ανωτέρω καταστήματα έχουν δυνατότητες αναπτύξεως μέχρι και 50 καθισμάτων, το εμβαδόν του παρασκευαστηρίου τους θα είναι 7 τ.μ. τουλάχιστον. Στα αμιγή λουκουματζίδικα το παρασκευαστήριο λουκουμάδων θα έχει εμβαδόν 8 τ.μ. τουλάχιστον, αν η δυναμικότητα του καταστήματος είναι από 51 μέχρι 100 καθισμάτων. Στα μεγαλύτερης δυναμικότητας λουκουματζίδικα το ελάχιστο τούτο εμβαδόν του παρασκευαστηρίου τους αυξάνεται κατά 2 τ.μ. για κάθε μια επί πλέον 100/τάδα ή μέρος αυτής καθισμάτων. Αν η δυναμικότητα των καταστημάτων τούτων είναι μικρότερη των 50 καθισμάτων, το εμβαδόν του παρασκευαστηρίου λουκουμάδων θα είναι 6 τ.μ. τουλάχιστον. Το παρασκευαστήριο τούτου θα είναι τελείως απομονωμένο από τους άλλους χώρους του καταστήματος με υαλοστάσιο ή άλλο κατάλληλο χώρισμα και γενικά, ως προς την κατασκευή και τη συγκρότηση του, θα πληρεί τους επιβαλλόμενους για τα παρασκευαστήρια των καταστημάτων του παρόντος άρθρου όρους (επένδυση των τοίχων, εγκατάσταση συστήματος εξουδετερώσεως οσμών και αερίων, κλπ.). Πλην των αμιγών λουκουματζίδικων και τα άλλα καταστήμαα του παρόντος άρθρου, στα οποία δεν γίνεται Παρασκευή των προσφερομένων γλυκισμάτων και άλλων παρασκευασμάτων, εφόσον παρασκευάζουν και προσφέρουν λουκουμάδες, θα διαθέτου, εκτός από το απαραίτητο παρασκευαστήριο θερμάνσεως γάλακτος, ετοιμασίας πρωϊνών γευμάτων, παρασκευής καφέ, κρέμας, ριζογάλου κλπ., και ιδιαίτερο παρασκευαστήριο λουκουμάδων ανάλογου εμβαδού, σύμφωνα μ το προηγούμενο εδάφιο. Στα ζαχαροπλαστεία, γαλακτοπωλεία κλπ. καταστήματα, στα οποία γίνεται η Παρασκευή των προσφερομένων γλυκισμάτων και άλλων παρασκευασμάτων, αν προσφέρονται σ’ αυτά και λουκουμάδες, δεν είναι απαραίτητο το ανωτέρω ιδιαίτερο παρασκευαστήριο λουκουμάδων. Απαλλάσσονται τελείως από την υποχρέωση να διαθέτουν παρασκευαστήριο τα αναψυκτήρια και μπουγατσάδικα, τα οποία προμηθεύονται όλα τα προσφερόμενα είδη από νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια. Αν όμως στα καταστήματα αυτά παρασκευάζονται και προσφέρονται και λουκουμάδες, θα υπάρχει το αναφερόμενο ανωτέρω παρασκευαστήριο λουκουμάδων. Οι επιφάνειες των τοίχων των παρασκευαστηρίων γενικά των καταστημάτων του παρόντος άρθρου θα είναι, μέχρι 2 μ.ύψος, αδιαπότιστες και λείες (επενδυμένες με πλακίδια εφυαλωμένης πορσελάνης ή ελαιοχρωματισμένες, κατόπιν σχετικής επεξεργασίας, με εξαίρεση τα τμήματα που βρίσκονται πάνω από τις εστίες και τους πάγκους παρασκευής γλυκισμάτων κλπ., τα οποία σε ύψος 0,75 μ. θα είναι υποχρεωτικά επενδυμένα με πλακίδια εφυαλωμένης πορσελάνης ή με πλάκες μαρμάρου). Η απαγωγή των αερίων καύσεως, που παράγονται στην εστία πυρός ή στον κλίβανο κατά την καύση της καύσιμης ύλης, αν σαν τέτοια ύλη χρησιμοποιούνται ξύλα ή ξυλάνθρακες ή πετρέλαιο κ.τ.ο., θα γίνεται πλήρως με ειδικό απαγωγικό σύστημα, σύμφωνα με το άρθρο 27 της παρούσας. Απαλλάσσονται από την υποχρέωση να διαθέτουν σύστημα απαγωγής των αερίων καύσεως κλπ., τα καταστήματα του παρόντος άρθρου, τα οποία χρησιμοποιούν εστίες και κλιβάνους που λειτουργούν με ηλεκτρικό ρεύμα ή υγραέριο ή φωταέριο. Αν όμως η Υγειονομική Υπηρεσία διαπιστώσει ότι κατά το ψήσιμο των γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευασμάτων προκαλούνται σοβαρές ενοχλήσεις σε βάρος των πελατών και του προσωπικού του καταστήματος τουλάχιστον, για καταστήματα δυναμικότητας από 51 μέχρι 100 καθισμάτων, αυξανόμενο κατά 5 τ.μ. για κάθε μια επί πλέον 100/τάδα ή μέρος αυτής (20 μέχρι 100) καθισμάτων. Στα καταστήματα δυναμικότητας μικρότερης των 50 καθισμάτων η αποθήκη δεν είναι απαραίτητη, εκτός αν πρόκειται για ζαχαροπλαστεία, για τα οποία η Υγειονομική Υπηρεσία προβλέπει, με βάση τα μεγέθη των άλλων διαμερισμάτων, κυρίως του παρασκευαστηρίου, τη συγκρότηση και τον εξοπλισμό τους, ή διαπιστώνει κατά τη λειτουργία τους, αυξημένη παραγωγή γλυκισμάτων, που προορίζονται για διάθεση σε περαστικούς πελάτες. Σε τέτοιες περιπτώσεις το μέγεθος της αποθήκης θα καθορίζεται κατά την κρίση της Υγειον. Υπηρεσίας και πάντως δεν θα είναι μικρότερο των 5 τ.μ. β. Οι ανωτέρω χώροι θα είναι χωρισμένοι μεταξύ τους με τοίχο ή με άλλο κατάλληλο στέρεο χώρισμα από ανθεκτικά στην υγρασία υλικά. Ειδικότερα, για τον διαχωρισμό του παρασκευαστηρίου από την αίθουσα πελατών μπορεί να γίνει δεκτή κάθε είδους στερεά κατασκευή, η οποία παρέχει τη δυνατότητα να εξασφαλίζεται μόνιμα αδιαπότιστη και λεία επιφάνεια προς το μέρος του παρασκευαστηρίου και σε ύψος 2 μ. τουλάχιστον (για τον σκοπό αυτόν συνιστάται, σαν προτιμητέα λύση η επένδυση της επιφάνειας αυτής με πλακίδια εφυαλωμένης πορσελάνης). Κατ’ εξαίρεση των ανωτέρω, στα καταστήματα, που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως μέχρι και 120 καθισμάτων, το παρασκευαστήριο και ο χώρος πλύσεως σκευών μπορεί να αποτελούν έναν ενιαίο χώρο συνολικού εμβαδού ίσου με το άρθοισμα των απαιτούμενων για κάθε ένα από τα διαμερίσματα αυτά εμβαδών, σύμφωνα με τα ανωτέρω σημεία (2) και (3) και το παράρτημα ΙΙΙ (στήλες 6 και 7), με την προϋπόθεση ότι τα συστήματα πλύσεως σκευών θα είναι τοποθετημένα σε ιδιαίτερο νοητώς χώρο και σε τέτοια θέση, ώστε κατά τη χρήση τους να μην επηρεάζεται το παρασκευαστήριο. 5. Επιπλα. Τα χρησοιμοποιούμενα έπιπλα θα είναι καλής κατασκευής με λείες, ελαιοχρωματισμένες ή στιλβωμένες, επιφάνειες και θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση, χωρίς σχισίματα ή άλλες φθορές. Οι οριζόντες επιφάνειες των πάγκων, πάνω στις οποίες γίνεται η παρασκευή των γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευασματων θα είναι από μάρμαρο ή ανοξίδωτο χάλυβα ή, όπου επιβάλλεται λόγω της φύσεως της εργασίας, από σκληρό ξύλο, χωρίς ρωγμές ή άλλες φθορές. Μετά το τέλος της εργασίας οι ανωτέρω επιφάνειες θα πλύνονται με ζεστό νερό και σαπούνι ή άλλο κατάλληλο και αποδεκτό από υγειονομικής απόψεως απορρυπαντικό. Οι προθήκες και τα ερμάρια, που χρησιμοποιούνται για την έκθεση ή για τη φύλαξη γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευασμάτων και πρώτων υλών, καθώς και των σκευών, θα κλείνουν ερμητικά, ώστε να εμποδίζεται η είσοδος ποντικών, μυγών ή άλλων βλαβερών εντόμων και κονιορτού. Επιβάλλεται η χρήση προθηκών κλεισμένων με σιρματόπλεγμα Νο 16 για την τοποθέτηση γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευασμάτων αμέσως μετά την εξαγωγή τους από τον κλίβανο, ώσπου να αποκτήσουν τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος. Οι προθήκες αυτές θα τοποθετούνται σε κατάλληλα σημεία του παρασκευαστηρίου, ώστε να μην επηρεάζονται από τον κονιορτό. 6. Ψυγεία. Η συντήρηση των ευαλλοίτων γλυκισμάτων και άλλων παρασκευασμάτων, καθώς και των ευαλλοίωτων πρώτων υλών, θα γίνεται υπό σταθερή ψύξη μεταξύ +1 βαθμούς κελσίου και +7 βαθμούς κελσίου, ανάλογα με το είδος του προϊόντος και με τον επιθυμητό χρόνο συντηρήσεως του. Για τον σκοπό αυτόν θα χρησιμοποιούνται ηλεκτρικά ψυγεία ανάλογης χωρητικότητας. Τα ψυγεία θα διατηρούνται απόλυτα καθαρά, θα υπάρχει δε σ’ αυτά θερμόμετρο, τοποθετημένο μονίμως και κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να παρέχεται δυνατότητα ελέγχου της ψύξεως του ψυγείου από το εξωτερικό του. Τα γλυκίσματα και τα άλλα προϊόντα θα τοποθετούνται στα ψυγεία με τάξη, ώστε να αποφεύγεται η μεταξύ τους επαφή. Απαγορεύεται η τοποθέτηση στο ίδιο ψυγείο γλυκισμάτων και άλλων προϊόντων, ακόμη και πρώτων υλών, από τις χρησιμοποιούμενες για την Παρασκευή των γλυκισμάτων. Εξαιρετικά επιτρέπεται η συντήρηση γλυκισμάτων και άλλων προϊόντων ή πρώτων υλών στο ίδιο ψυγείο, προκειμένου περί μικτών καταστημάτων, δυναμικότητας μέχρι 100 καθισμάτων, με την προϋπόθεση ότι τα συντηρούμενα γλυκίσματα και τα άλλα προϊόντα ή πρώτες ύλες θα τοποθετούνται σε ιδιαίτερα ράφια, ώστε να μην επηρεάζονται τα γλυκίσματα από τα άλλα προϊόντα και τις πρώτες ύλες (στα πάνω ράφια τοποθετούνται τα γλυκίσματα, ακολούθως τα άλλα προϊόντα και στα κάτω ράφια οι πρώτες ύλες). 7. Θερμοθάλαμοι. Τα είδη που προσφέρονται στα καταστήματα του παρόντος άρθρου ζεστά, όπως είναι οι διάφορες πίττες (μπουγάτσα κ.τ.όμ.), θα διατηρούνται σε θερμοθαλάμους υπό θερμοκρασία +60 βαθμούς κελσίου τουλάχιστον. Οι θερμοθάλαμοι θα κλείνουν ερμητικά και θα διατηρούνται απόλυτα καθαροί. Μετά το τέλος της εργασίας τα τυχόν αδιάθετα είδη, αφού αποκτήσουν τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος, θα τοποθετούνται στα ψυγεία για συντήρηση. Στους θερμοθαλάμους θα υπάρχουν θερμόμετρα για τον έλεγχο της θερμοκρασίας τους. 8. Σκεύη. Τα καταστήματα του παρόντος άρθρου θα διαθέτουν επαρκή για την εύρυθμη λειτουργία τους αριθμό σκευών προσφοράς γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευασμάτων, γάλακτος, ποτών κλπ. Τα επιτραπέζια αυτά σκεύη θα είναι κατασκευασμένα από κατάλληλο και επιτρεπόμενο από τη σχετική νομοθεσία υλικό και δεν θα παρουσιάζουν φθορές και ρωγμές ή, προκειμένου για μεταλλικά, οξιδώσεις και παραμορφώσεις. Οσα σκεύη παρουσιάζουν φθορές ή ρωγμές ή οξιδώσεις ή παραμορφώσεις θα απομακρύνονται με τη φροντίδα του καταστηματάρχη. Τα επιτραπέζια σκεύη θα διατηρούνται καθαρά σε κατάλληλες κλειστές προθήκες ή ερμάρια, ώστε να προστατεύονται από κάθε είδους ρυπάνσεις. Οι σωληνίσκοι αναρροφήσεως των ποτών και τα κουταλάκια μιας χρήσεως, που ενδεχομένως συνοδεύουν τα αναψυκτικά ποτά και τα παγωτά, θα έχουν αποστειρωθεί στο εργοστάσιο παραγωγής τους και θα έχουν αποστειρωθεί στο εργαστάσιο παραγωγης τους και θα έχουν τοποθετηθεί κατά τεμάχιο σε κλειστή θήκη από αδιάβροχο χαρτί ή πλαστική. Αν χρησιμοποιούνται σκεύη μιας χρήσεως θα υπάρχει αναρτημένη σε εμφανές σημείο του καταστήματος επιγραφή, με την οποία θα υποδεικνύεται στους πελάτες να καταστρέφουν μόνοι τους τα ανωτέρω σκεύη. Τα σκεύη που χρησιμοποιούνται για την Παρασκευή, μέτρηση, ζύγιση, διαφύλαξη και συσκευασία των προϊόντων των ζαχαροπλαστείων, γαλακτοπωλείων ή άλλων καταστημάτων του παρόντος άρθρου και των χρησιμοποιουμένων στα καταστήματα αυτά πρώτων υλών, πρέπει να είναι κατασκευασμένα από κατάλληλο και αποδεκτό από υγιεινής απόψεως υλικό, κατά προτίμηση από ανοξίδωτο μέταλλο, με λείες εσωτερικές επιφάνειες, χωρίς γωνίες, ρωγμές, παραμορφώσεις και οξιδώσεις. Ειδικότερα, τα δοχεία μεταφοράς γάλακτος, εκτός του ότι θα είναι κατασκευασμένα γενικά από κατάλληλο και υγειονομικώς αποδεκτό υλικό, χωρίς διαβρώσεις, μη απορροφητικό και μη τοξικό (αν είναι μεταλλικά θα είναι γαλβανισμένα με ψευδάργυρο ή άλλο ανοξίδωτο υλικό) θα έχουν πλατύ στόμιο και θα πωματίζονται με πώμα από κατάλληλο υλικό, δεν θα παρουσιάζουν δε εσωτερικές γωνίες ή ρωγμές ή παραμορφώσεις και θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση και απόλυτα καθαρά. Τα δοχεία γάλακτος ύστερα από κάθε χρήση τους θα πλύνονται καλά με ζεστό νερό και σαπούνι ή άλλο κατάλληλο και αποδεκτό από υγιεινής απόψεως υγρό απορρυπαντικό, θα ξεπλύνονται με άφθονο νερό και θα απολυμαίνονται με καταλλήλα μικροβιοκτόνα μέσα, όπως λ.χ. με ατμό θερμοκρασίας +150 βαθμούς κελσίου ή θερμό νερό +70 βαθμούς κελσίου επί 5’ (πρώτα λεπτά) ή με διάλυμα υποχλωριώδους ασβεστίου ή χλωρασβέστου 50-100/1 εκατομμ. νερού επί 2’ (πρώτα λεπτά). Ολες οι συσκευές και τα σκεύη του παρασκευαστηρίου των καταστημάτων του παροντος άρθρου θα καθαρίζονται αμέσως μετά τη χρησιμοποίηση τους και ακολούθως θα φυλάσσονται μέσα σε ερμάρια ή, προκειμένου για μεγάλα σκευή (καζάνια, δοχεία γάλακτος κ.τ.όμ.) σε κατάλληλα μέρη, ψηλότερα από το δάπεδο, και κατά τρόπο που να μην ρυπαίνονται. 9. Μεταφορά γλυκισμάτων και άλλων παρασκευασμάτων. Τα γλυκίσματα, τα προϊόντα γάλακτος και λοιπά παρασκευάσματα που προέρχονται από άλλα νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια, κατά τη μεταφορά τους στα καταστήματα πωλήσεως, που αναφέρονται σε ερμητικά κλειστά κατάλληλα δοχεία ή κιβώτια από ανοξίδωτο μέταλλο ή ξύλινα ή πλαστικά, αναλόγως του είδους του προϊόντος. Τα οχήματα μεταφοράς των ανωτέρω προϊόντων θα είναι κατάλληλα διασκευασμένα, ώστε το εσωτερικό τους να προστετεύεται από τις ρυπάνσεις και, αν χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά ευαλλοίωντων προϊόντων, θα είναι εφοδιασμένα με ψυγεία αυτοδύναμης ψύξεως, προκειμένου για μακροχρόνιες διαδρομές, ή θα διαθέτουν κλειστό ισοθερμικό χώρο (αμάξωμα), αν οι διαδρομές είναι βραχυχρόνιες διάρκειας μέχρι 2 το πολύ ωρών. Για τη μεταφορά των προαναφερόμενων ειδών υπό τις περιγραφόμενες ανωτέρω συνθήκες υπεύθυνοι είναι τόσο ο πωλητής (νομέας του εργαστηρίου ή εργαστασίου παραγωγής), όσο και ο αγοραστής καταστηματάρχης. Για τη χρήση των ανωτέρω οχημάτων δεν απαιτείται ιδιαίτερη άδεια της Αστυνομικής Αρχής. 10. Τα πωλούμενα στα καταστήματα του παρόντος άρθρου είδη θα διατηρούνται σε κατάλληλες προθήκες, για να προστατεύονται από τον κονιορτό, τις μύγες και τα άλλα βλαβερά έντομα, τους ποντικούς και γενικά από καθέ είδους ρυπάνσεις και μολύνσεις. Αν τα προϊόντα αυτά είναι ευαλλοίωτα, θα διατηρούνται σε κατάλληλα ψυγεία, υπό σταθερή ψύξη, σύμφωνα με το άρθρο 29 της παρούσας και την παρ. 6 του παρόντος άρθρου. Η κατά αντίθετο προς τα ανωτέρω τρόπο έκθεση και διατήρηση των προαναφερόμενων τροφίμων, καθώς και η ψηλάφιση τούτων από το προσωπικό και τους πελάτες, απαγορεύεται. Η λήψη των κάθε είδους παρασκευασμάτων θα γίνεται με ειδικά για τον σκοπό αυτόν όργανα (κουτάλια, πηρούνια, λαβίδες, σπάτουλες κ.τ.όμ.) και όχι με τα χέρια. Η διάταξη του προηγούμενου εδάφιου θα εφαρμόζεται με μεγαλύτερη αυστηρότητα, προκειμένου για καταστήματα, τα οποία δεν διαθέτουν ειδικό υπάλληλο ταμία. Η μεταφορά των πιάτων, κυπέλλων κλπ. που περιέχουν τα προσφερόμενα είδη, θα γίνεται με δίσκους και κατά τρόπο, που να μην τοποθετείται το ένα σκεύος πάνω στο άλλο. 11. Τα πωλούμενα στα καταστήματα του παρόντος άρθρου είδη, καθώς και οι πρώτες ύλες, με τις οποίες παρασκευζονται αυτά, θα έχουν τους συνήθεις οργανοληπτικούς χαρακτήρες (όψη, γεύση, οσμή) και θα πληρούν τους υγειονομικούς όρους και προϋποθέσεις, που ορίζουν ο Κώδικας Τροφίμων και οι σχετικές με τα τρόφιμα διατάξεις της ισχύουσας Νομοθεσίας. Απαγορεύεται η χρησιμοποιήση, για την Παρασκευή γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευσμάτων, υπερώριμων ή άγουρων καρπών, σιροπιών που έχουν υποστεί ζύμωση, αλλοιωμένων πρώτων υλών, επιβλαβών ουσιών γενικά και μη εγκεκριμένων χρωστικών ή άλλων πρόσθετων ουσιών, καθώς και η μεταποίηση παλιών γλυκισμάτων ή παρασκευασμάτων γενικά και η επανακατάψυξη λιωμένων παγωτών. Η περισυλλογή ειδών ζαχαροπλαστικής κλπ., που έχουν χρησιμοποιηθεί ήδη, όπως υπολειμμάτων κέικ, παντεσπανιού κ.τ.όμ. είναι αδικαιολόγητη και απαγορεύεται. 12. Το γάλα, που προσφέρεται στους πελάτες ή χρησιμοποιείται για την Παρασκευή γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευασμάτων, πρέπει να πληρεί τους όρους του υγιεινού γάλακτος, να είναι, δηλαδή, πλήρες σε θρεπτικές ουσίες και να παράγεται, συλλέγεται και διατίθεται σύμφωνα με τους κανόνες της Υγιεινής, να έχει δε τους χαρακτήρες που καθορίζουν οι σχετικές διατάξεις του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών και γενικά της νομοθεσίας για τα τρόφιμα. Στις περιοχές, που έχει επιβληθεί η παστερίωση του γάλακτος με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας, απαγορεύεται η διάθεση μη παστεριωμένου γάλακτος από τα καταστήματα του παρόντος άρθρου. Στα καταστήματα, που προσφέρεται γάλα σε καθισμένους πελάτες, απαγορεύεται η αποσφράγιση εμφιαλωμένου παστεριωμένου γάλακτος και η διάθεση μέρους τούτου στον πελάτη. Στα μεγάλα γαλακτοπωλεία και ξενοδοχεία επιτρέπεται η διάθεση σε καθισμένους πελάτες χύμα παστεριωμένου γάλακτος, εφόσον τούτο προέρχεται από μεγάλες συσκευασίες. Για την Παρασκευή γλυκισμάτων και άλλων προϊόντων θα χρησιμοποιείται παστεριωμένο ή βρασμένο γάλα, εκτός αν η τεχνική απαιτεί τον βρασμό του γάλακτος κατά τη διαδικασία παρασκευής των προϊόντων τούτων. Το παστεριωμένο γάλα επιτρέπεται να διατεθεί σε πελάτες όπως έχει εντός 24-48 ωρών, αφότου παστεριώθηκε, ή να χρησιμοποιηθεί μετά από ένα ακόμη 24/ώρο για την Παρασκευή γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευασμάτων. Μέχρι τη διάθεση του το γάλα θα διατηρείται σε θερμοκρασία κατώτερη των +6 βαθμών κελσίου. 13. Παγωτά - Ορισμοί: α. Ως μείγμα για τη παρασκευή παγωτού εννοείται το προϊόν της αναμείξεως γάλακτος ή χυμών φρούτων με ζάχαρη και άλλες ύλες, αναφερόμενες στις σχετικές διατάξεις του Κώδικα Τροφίμων και Ποτών, πριν από την κατάψυξή του. Απαγορεύεται η προσθήκη στο μείγμα παγωτού πρόσθετων υλών μη επιτρεπόμενων από τον Κώδικα Τροφίμων και Ποτών. β. Ως παγωτό εννοείται το ανωτέρω μείγμα μετά την κατάψυξή του. Το γάλα, που προορίζεται για την Παρασκευή παγωτών, αν δεν χρησιμοποιηθεί εντός 2 ωρών από την παστερίωση ή τον βρασμό του, πρέπει να διατηρείται σε θερμοκρασία κατώτερη των +6 βαθμών κελσίου επί 48 ώρες το πολύ. Το μείγμα του παγωτού μετά την Παρασκευή του δεν επιτρέπεται να διατηρηθεί πέρα από μια ώρα σε θερμοκρασία ανώτερη των +6 βαθμών κελσίου πριν από την παστερίωση ή την αποστείρωσή του, για δε την ωρίμανσή του θα διατηρείται σε θερμοκρασία ίση ή κατώτερη των +6 βαθμών κελσίου επί 90’ (πρώτα λεπτά) τουλάχιστον και μέχρι 24 ώρες το πολύ. Το μείγμα του παγωτού, πριν καταψυχθεί, θα παστεριώνεται σε +69 βαθμούς κελσίου επί 30’ (πρώτα λεπτά) ή σε +80 βαθμούς κελσίου επί 25’’ (δεύτερα λεπτά) ή θα αποστειρώνεται σε +150 βαθμούς κελσίου επί 2’’ (δεύτερα λεπτά). Αν δεν καταψυχθεί εντός μιας ώρας από την παστερίωση ή την αποστείρωσή του, το ανωτέρω μείγμα ψύχεται σε θερμοκρασία κατώτερη των +6 βαθμών κελσίου, στην οποία μπορεί να διατηρηθεί μέχρι 24 ώρες το πολύ. Αν δεν τηρηθούν οι ανωτέρω όροι, το μείγμα είναι ακατάλληλο για την Παρασκευή του παγωτού και επιβλαβές για τη δημόσια υγεία. Τα μικροβιολογικά πρότυπα παγωτού, η υπέρβαση των οποίων απαγορεύεται αυστηρά, καθορίζονται ως ακολούθως: α. Συνολικός αριθμός αποικιών μεσοφίλων αεροβίων μικροβίων σε κάθε γραμμάριο παγωτού 100.000, προκειμένου για παγωτά με γάλα (παγωτά «κρέμα», «καϊμάκι» κ.τ.όμ.), ή 30.000, αν τα παγωτά δεν περιέχουν γάλα. β. Κολοβακτηριόμορφα 100 σε κάθε γραμμάριο παγωτού γενικά. γ. Σταφυλόκοκκοι παθογόνοι απουσία σε 0.1 γραμμάρια παγωτού γενικά. δ. Σαλμονέλλα απουσία σε 25 γραμμάρια παγωτού γενικά. ε. Φωσφατάση αρνητική. Τα ανωτέρω πρότυπα ισχύουν για όλα γενικά τα είδη παγωτών οποιασδήποτε προελεύσεως (ζαχαροπλαστεία, εργοστάσια ή εργαστήρια παγωτών κ.λπ.). Για τη δειγματοληψία, τη μικροβιολογική εξέταση κ.λπ. του παγωτού εφαρμόζεται η τεχνική, που καθορίζει η παρ. 3 άρθρου 13 του Β.Δ. της 2-16/5/59 "περί κτηνιατρικού Υγειονομικού ελέγχου του γάλακτος" (ΦΕΚ 89/59 τ.Α’) και γενικά η εκάστοτε ισχύουσα σχετική νομοθεσία. Τα εργαστήρια όμως μπορούν για τη μικροβιολογική εξέταση του παγωτού να χρησιμοποιούν συγκριτικά και άλλες διεθνώς παραδεκτές μεθόδους. Οι συσκευές παρασκευής παγωτού θα είναι ηλεκτροκίνητες, τα δε δοχεία τους από γαλβανισμένο σίδηρο χωρίς οξειδώσεις και κλειστά. Τα μικρά δοχεία, στα οποία ψύχονται μέχρι τη στερεοποίησή τους τα κασάτα παγωτά, θα είναι από ανοξίδωτο υλικό και θα κλείνουν ερμητικά, εσωτερικά δε θα επιστρώνονται κάθε φορά με καθαρό κηρωμένο χαρτί. Τυχόν απόπλυση της εξωτερικής επιφάνειας των ανωτέρω δοχείων για την απαλλαγή τους από τον πάγο ή το αλάτι, θα γίνεται με τρεχούμενο πόσιμο νερό. Το χαρτί, που χρησιμοποιείται για την περιτύλιξη των ανωτέρω παγωτών, θα είναι κηρωμένο, αμεταχείριστο και απόλυτα καθαρό. Η συντήρηση των παγωτών επί χρονικό διάστημα 3-4 μηνών θα γίνεται με κατάψυξη -25 βαθμών κελσίου τουλάχιστον. Τα χρησιμοποιούμενα για τη συντήρηση και πώληση των παγωτών ψυγεία (συντηρητές) θα έχουν κατάψυξη -10 βαθμούς κελσίου τουλάχιστον και θα βρίσκονται στο εσωτερικό του καταστήματος πωλήσεως και σε απόσταση 1 μ. τουλάχιστον από την είσοδό τους. Απαγορεύεται η τοποθέτηση των ψυγείων συντηρήσεως των κάθε είδους παγωτών (χύμα ή τυποποιημένων) στην είσοδο των καταστημάτων πωλήσεώς τους ή εκτός αυτών στο πεζοδρόμιο κ.λπ., με εξαίρεση τα αναπηρικά περίπτερα, για τα οποία εφαρμόζεται η παρ. 5 του άρθρου 47 της παρούσας. Τα ειδικά κουτάλια λήψεως και διανομής του παγωτού θα τοποθετούνται αμέσως μετά από κάθε χρήση τους σε καλυμμένο διαφανές δοχείο, το οποίο θα περιέχει καθαρό πόσιμο νερό, που θα αναννεώνεται κάθε μία ώρα. 14 Μηχανήματα στιγμιαίας παρασκευής και διαθέσεως παγωτού. Επιτρέπεται, χωρίς ιδιαίτερη άδεια, η χρήση μηχανημάτων στιγμιαίας παρασκευής και διαθέσεως παγωτού στα καταστήματα του παρόντος άρθρου και στα αμιγή πρατήρια ειδών ζαχαροπλαστείου (άρθρο 43). Πλην των ανωτέρω καταστημάτων, μπορει να επιτραπεί, κατόπιν ειδικής άδειας της οικείας Αστυνομικής Αρχής με σύμφωνη γνώμη της αρμόδιας Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει, της Υγειονομικής Υπηρεσίας, η εγκατάσταση μηχανημάτων στιγμιαίας παρασκευής και διαθέσεως παγωτού και: - καφενεία, καφετερίες, μπαρ και σνακ μπαρ (άρθρα 37 και 38). - σε κυλικεία γενικά (άρθρα 37 και 42). - σε παγωτοπωλεία, αναψυκτήρια περίπτερα και αναψυκτήρια καταστήματα (άρθρο 42). - σε πρατήρια γάλακτος και ειδών ζαχαροπλαστικής και σε αμιγή χαλακτοπωλεία (άρθρο 43). εφόσον υπάρχει ιδιαίτερος, νοητώς χωρισμένος, χώρος 4 τ.μ. τουλάχιστον, επί πλέον του απαιτούμενου για τη λειτουργία των καταστημάτων τούτων, και πληρούνται οι αναφερόμενοι στην παρούσα παράγραφο όροι και προϋποθέσεις. Πέρα από τα ανωτέρω, σε κανένα άλλο κατάστημα δεν επιτρέπεται η εγκατάσταση μηχανημάτων στιγμιαίας παρασκευής και διαθέσεως παγωτού. Τυχόν υπάρχοντα τέτοια μηχανήματα απομακρύνονται εντός διετίας, αφότου θα αρχίσει να ισχύει η παρούσα. Τα μηχανήματα στιγμιαίας παρασκευής και διαθέσεως παγωτού θα τοποθετούνται εντός του καταστήματος και σε απόσταση ενός μέτρου τουλάχιστον από την είσοδό του, με την πλευρά, στην οποία βρίσκονται οι στρόφιγγες παροχής παγωτού, στραμμένη προς το εσωτερικό του καταστήματος και γενικά κατά τρόπο που να μην είναι εκτεθειμένα στις ηλιακές ακτίνες και στις κάθε είδους ρυπάνσεις (κονιορτούς, καυσαέρια, μύγες κλπ.) και να μην εμποδίζεται οι είσοδος των πελατών στο κατάστημα. Τα μηχανήματα στιγμιαίας παρασκευής και διαθέσεως παγωτού, εφόσον χρησιμοποιούνται, θα βρίσκονται διαρκώς σε λειτουργία. Απαγορεύεται η αποσύνδεση της ψύξεως όσο χρόνο υπάρχει μέσα στο μηχάνημα μείγμα για παροχή παγωτού. Το κάλυμμα των δοχείων, που περιέχουν το μείγμα, θα βρίσκεται πάντοτε στη θέση του και θα εφαρμόζει καλά. Οι στρόφιγγες παροχής παγωτού μετά από κάθε χρήση τους θα καλύπτονται με το ειδικό για τον σκοπό αυτόν κάλυμμα, που από την κατασκευή του πρέπει να έχει το μηχάνημα. Τα μηχανήματα στιγμιαίας παρασκευής και διαθέσεως παγωτού θα καταθαρίζονται καθημερινά, μετά το τέλος της εργασίας, ως ακολούθως: α. Το μίγμα για Παρασκευή παγωτού θα απομακρύνεται και θα συντηρείται σε ψυγείο υπό θερμοκρασία +4 βαθμούς κελσίου μέχρι +6 βαθμούς κελσίου ή θα απορρίπτεται. β. Εφόσον τα δοχεία που περιείχαν το μείγμα μένουν πάνω στο μηχάνημα, θα γεμίζονται με ζεστό νερό (τουλάχιστον +43 βαθμούς κελσίου) και το μηχανήμα θα μπαίνει σε λειτουργία επί 10’’ (δεύτερα λεπτά) τουλάχιστον, η μη καθαρό νερο βρύσης και το μηχάνημα θα λειτουργεί επί 5’ (πρώτα λεπτά). Το ίδιο επαναλαμβάνεται με προσθήκη στο νερό απορρυπαντικού-απολυμαντικού, επιτρεπόμενου να χρησιμοποιείται σε μηχανήματα που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα. Ακολουθεί έκπλυση με άφθονο νερό. γ. Τα κινητά τμήματα του μηχανήματος (στρόφιγγες, κοχλίες προωθήσεως παγωτού κλπ.), αφού αποσυνδεθούν από το μηχάνημα, θα πλύνονται σε χλιαρό νερό με διάλυμα απορρυπαντικού-απολυμαντικού, επιτρεπόμενου να χρησιμοποιείται σε μηχανήματα που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα. Τα μη κινητά τμήματα, που έρχονται σε επαφή με το παγωτό, θα καθαρίζονται με καθαρό σφουγγάρι, βουτηγμένο στο ίδιο διάλυμα. Μετά τον καθαρισμό των ανωτέρω τμημάτων ακολουθεί έκπλυση με άφθονο νερό. δ. Αν τα δοχεία του μείγματος παραμένουν πάνω στο μηχάνημα κατά το χρονικό διάστημα, που δεν λειτουργεί τούτο, αφού προηγουμένως καθαρισθούν (στάδια β και γ), θα γεμίζονται με αραιό διάλυμα απορρυπαντικού - απολυμαντικού. Πριν από τη χρήση τους το διάλυμα θα απομακρύνεται, θα γεμίζονται με καθαρό νερό, το μηχάνημα θα λειτουργεί επί 1’ (πρώτο λεπτό) τουλάχιστον και ακολούθως θα αδειάζουν. Το μείγμα, που προορίζεται για την Παρασκευή παγωτού με τα ανωτέρω μηχανήματα, θα παρασκευάζεται εντός του παρασκευαστηρίου του καταστήματος ή, αν δεν υπάρχει παρασκευαστήριο, θα προέρχεται από νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια και, σε οποιαδήποτε περίπτωση, θα έχει παστεριωθεί ή αποστειρωθεί και γενικά θα έχει υποστεί τις περιγραφόμενες στην παρ. 13 του παρόντος άρθρου επεξεργασίας. Απαγορεύεται η προσθήκη στο ανωτέρω μείγμα πρόσθετων ουσιών, μη επιτρεπόμενων από τον ισχύοντα Κώδικα Τροφίμων. Η μεταφορά του μείγματος παγωτού από το εργαστάσιο ή εργαστήριο παραγωγής του στα καταστήματα, στα οποία έχουν εγκατασταθεί μηχανήματα στιγμιαίας παρασκευής και διαθέσεως παγωτού, θα γίνεται με κατάλληλα δοχεία, τα οποία θα πληρούν τους όρους, που καθορίζει η παρ. 8 του παρόντος άρθρου για τα δοχεία μεταφοράς γάλακτος. Το μείγμα θα συντηρείται υπό θερμοκρασία κατώτερη των +6 βαθμών κελσίου σε όλες τις φάσεις, τόσο πριν από την τοποθέτησή του στο μηχάνημα, όσο και κατά τον χρόνο παραμονής του μέσα σ’ αυτό. Αν χρησιμοποιείται μείγμα παγωτού σε σκόνη, τούτο θα παρασκευάζεται σε νομίμως λειτουργούντα εργοστάσια ή εργαστήρια και θα πληρεί τους όρους, που καθορίζουν οι σχετικές διατάξεις του Κώδικα Τροφίμων και των εκάστοτε ισχυουσών Υγειονομικών Διατάξεων για τα τρόφιμα. 15. Απαγορεύεται η διάθεση παγωτών σε πλανόδιους πωλητές ή περιπτερούχους για πώληση σε χύμα. Οι ανωτέρω επιτρέπεται να πωλούν μόνον τυποποιημένα παγωτά, προερχόμενα από νομίμως λειτουργούντα εργοστάσια ή εργαστήρια ζαχαροπλαστικής ή γαλακτοκομικών προϊόντων, υπό τους όρους, που περιγράφονται στα άρθρα 47 και 49 της παρούσας. 16. Τα τυχόν χρησιμοποιούμενα για την προφορά παγωτού χύμα χωνιά από άμυλο, κύπελλα μιας χρήσεως κλπ. θα φυλάσσονται σε ειδική θήκη και κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να προφυλάσσονται από τις κάθε είδους ρυπάνσεις (κονιορτούς, μύγες, καυσαέρια κ.τ.όμ.). 17. Γενικά οι διατάξεις των άρθρων 32, 33, 34, 35 και 36 της παρούσας εφαρμόζονται και στα καταστήματα του παρόντος άρθρου. Πέρα από τις επιβαλλόμενες με το άρθρο 36 υποχρεώσεις, η Υγειονομική Υπηρεσία μπορεί να επιβάλει σε καταστήματα του παρόντος άρθρου την πρόσληψη υπαλλήλου ταμία, αν κρίνει ότι η πελατειακή κίνησή τους παρέχει τέτοια δυνατότητα. 18. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου, οι αναφερόμενες στην υγιεινή και στην καθαριότητα των χώρων (όχι όμως και στο μέγεθος τούτων), του εξοπλισμού και του προσωπικού των ζαχαροπλαστείων, αναψυκτηρίων κλπ., καθώς και στην καταλληλότητα των προσφερομένων στα καταστήματα του παρόντος άρθρου τροφίμων και ποτών, εφαρμόζονται ανάλογα και στα όμοια καταστήματα, που λειτουργούν στα συγκοινωνιακά μέσα. "Επιτρέπεται η παραγωγή ζύθου (μπύρας) σε ποσότητα που ορίζεται από το άρθρο 19, του Ν. 2753/1999 (Φ.Ε.Κ. 249/99 τ. Α') "Απλοποιήσεις και ελαφρύνσεις στη φορολογία εισοδήματος και άλλες διατάξεις", με το οποίο προστέθηκε στο άρθρο 3, του Ν. 2963/1922, άρθρο 3Α, αποκλειστικά εντός των καταστημάτων του παρόντος άρθρου, στα οποία προβλέπεται η προσφορά αλκοολούχων ποτών και με τους παρακάτω όρους και προϋποθέσεις: α) Το οίκημα, στο οποίο επιτρέπεται να λειτουργεί η επιχείρηση θα αποτελεί ανεξάρτητο κτίριο ή σε περίπτωση πολυκατοικίας εφόσον όλα τα διαμερίσματα αυτού θα είναι αποκλειστικά επαγγελματικές στέγες. β) Η εγκατάσταση παραγωγής, ζύμωσης και αποθήκευσης του ζύθου, θα βρίσκεται εντός του καταστήματος ο δε χώρος αυτής θα είναι επαρκής και πάντως όχι μικρότερος των 50 τ. μ. επιπλέον του ελαχίστου χώρου που προβλέπεται για την συγκρότηση των καταστημάτων αυτών, η οποία θα είναι διαχωρισμένη από τον υπόλοιπο χώρο με διαφανές άθραυστο υλικό. γ) θα υπάρχει ιδιαίτερος αυτοτελής αποθηκευτικός χώρος τουλάχιστον 5τ.μ. για τις ανάγκες της εγκατάστασης παραγωγής ζύθου, μέσα στον οποίο θα υπάρχει ιδιαίτερο ψυγείο αναλόγου χωρητικότητας αποκλειστικά για την διατήρηση του λυκίσκου. δ) Η απαγωγή των οσμών και των αερίων, που θα παράγονται κατά την παρασκευή του ζύθου θα γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 27 της παρούσας, τα προερχόμενα δε από την παραγωγή του ζύθου απορρίμματα θα συλλέγονται και θα αποκομίζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 33 της παρούσας. ε) Για την απόκτηση της άδειας της παραγράφου 1, του άρθρου 6 της παρούσας, ο ενδιαφερόμενος να λειτουργήσει κατάστημα εντός του οποίου θα παράγεται ζύθος θα επισυνάπτει, στη σχετική αίτησή του προς τον οικείο Ο.Τ.Α., μαζί με τα υπόλοιπα δικαιολογητικά και Υπεύθυνη Δήλωση του Ν. 1599/86 διπλωματούχου πολιτικού μηχανικού , στην οποία θα δηλώνεται η στατική επάρκεια του κτιρίου για τις ανάγκες των εγκαταστάσεων."

Ημ/νία: 26.02.2003
Ημ/νία Ισχύος: 23.09.1983
Λήμματα: Υγειονομικός έλεγχος ,Καταστήματα ,Ζαχαροπλαστεία ,Γαλακτοπωλεία ,Προσφορά γλυκισμάτων

1. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται στα καταστήματα, στα οοία παρασκευάζονται και προσφέρονται σε καθισμένους ή και σε περαστικούς πελάτες κάθε είδους φαγητά με συνοδεία ή μη ποτών, κυρίως οινοπνευματωδών. Επίσης οι διατάξεις του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται μερικώς, με τις αναφερόμενες κατωτέρω ρητές εξαιρέσεις ως προς την απαραίτητη συγκρότηση τους, και στα καταστήματα, στα οπία προσφέρονται με τη συνοδεία ή μη ποτών ορισμένα είδη φαγητών ή παρασκευασμάτων, τα οποία παρασκευάζονται σε νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια. Δεν αποκλείεται η προσφορά στα καταστήματα του παρόντος άρθρου και καφέ ή και γλυκισμάτων, εφόσον τα είδη αυτά προέρχονται περιστασιακώς, ως συμπλήρωμα του κύριου γεύματος, ή σε περιπτώσεις που τα καταστήματα αυτά βρίσκονται σε απομακρυσμένες εξοχικές περιοχές, στις οποίες δεν υπάρχουν καφενεία ή ζαχαροπλαστεία, ή λειτουργούν ως μικτά καταστήματα κατά τις διατάξεις της παρ. 2 άρθρ. 40 της παρούσας, με την προϋπόθεση ότι στις περιπτώσεις αυτές στην αίθουσα πελατών θα υπάρχουν ειδικά τραπέζια για την προσφορά των ειδών αυτών και δεν απαγορεύεται τούτο από τις σχετικές διατάξεις της Αγορανομικής Νομοθεσίας. 2. Αναλόγως των κυρίως παρασκευαζομένων και προσφερομένων σε κάθε κατάστημα του παρόντος άρθρου φαγητών ή παρασκευασμάτων, το κατάστημα αυτό χαρακτηρίζεται ως: α. Εστιατόρια, αν σ’ αυτό παρασκευάζονται ποικίλα φαγητά, τα οποία προσφέρονται σε καθισμένους ή και σε περαστικούς πελάτες με τη συνοδεία ή μη ποτών, κυρίως οινοπνευματωδών, καθώς και σαλατών, τυριών, φρούτων, γλυκισμάτων κλπ., ώστε να αποτελούν πλήρες γεύμα. Προκειμένου για εστιατόρια χαρακτηριζόμενα ως "εξοχικά" ή "τουριστικά" από τις αρμόδιες Υπηρεσίες ή για εστιατόρια στεγαζόμενα σε ξενοδοχεία, επιτρέπεται η προσφορά σ’ αυτά και πρωϊνών ροφημάτων, απλών ή σύνθετων. Το εστιατόριο, που διαθέτει λαϊκή (ποιοτικά φθηνή) συγκρότηση, λέγεται οινομαγειρείο. Ως ταβέρνα εννοείται το εστιατόριο ή το οινομαγειρείο, στο οποίο οι πελάτες παραμένουν επί πολύ χρόνο καταναλώνοντας φαγητά και οινοπνευματώδη ποτά, ανεξάρτητα από την ύπαρξη ή μη σ’ αυτό ορχήστρας. β. Ψαροταβέρνα, αν σ’ αυτό προσφέρονται κυρίως ψάρια (ψημένα, τηγανισμένα, βρασμένα) και κάθε είδους άλλα αλιεύματα, με τη συνοδεία ή μη ποτών, κυρίως οινοπνευματωδών, καθώς και σαλατών, τυριών, ορεκτικών, φρούτων κλπ., ώστε να αποτελούν πλήρες γεύμα. Δεν αποκλείεται η προσφορά στις ψαροταβέρνες, περιστασιακώς, και ψημένου κρέατος "της ώρας". γ. Ψητοπωλείο, αν σ’ αυτό ψήνονται ολόκληρα σφάγια ή τεμάχια τούτων ή άλλα παρασκευάσματα κρέατος (αλλαντικά, μπιφτέκια, ντονέρ, κοκορέτσι κ.τ.όμ.) ή και πουλερικά με τη συνοδεία ή μη ποτών, κυρίως οινοπνευματωδών, καθώς και τυριών, σαλατών, ορεκτικών, φρούτων κλπ., ώστε να αποτελούν πλήρες γεύμα. Δεν αποκλείεται η προσφορά στα ψητοπωλεία, περιστασιακώς, και ψαριών ή άλλων αλιευμάτων. δ. Οβελιστήριο (σουβλατζίδικο), αν σ’ αυτό ψήνονται μικρά τεμάχια κρέατος με τη βοήθεια μικρών οβελών (σουβλάκια) ή παρασκευάσματα κρέατος (αλλαντικά, μπιφτέκια, ντονέρ, κοκορέτσι κ.τ.όμ.) ή και πουλερικά, τα οποία προσφέρονται σε καθισμένους ή και περαστικούς πελάτες με τη συνοδεία ή μη ποτών, κυρίως οινοπνευματωδών, καθώς και σαλατών, τυριών, ορεκτικών, φρούτων κλπ., ώστε να αποτελούν πλήρες γεύμα. Στα οβελιστήρια δεν επιτρέπεται η προσφορά, ούτε περιστασιακώς, ψαριών, ή άλλων αλιευμάτων. Ψησταριά είναι η συσκευή, στην οποία ψήνονται τα κρέατα ή τα παρασκευάσματά τους ή τα ψάρια, είτε άμεσα με ξύλα ή ξυλοκάρβουνα κ.τ.όμ., είτε έμμεσα με κατάλληλη θέρμανση μεταλλικών πλακών ή ελασμάτων. Ως ψησταριά εννοείται και ο ιδιαίτερος, συνήθως εντός των ψητοπωλείων ή οβελιστηρίων, χώρος ή, σπανιότερα σε περιπτώσεις ακατοίκητων εξοχικών περιοχών, ο κατάλληλος κλειστός χώρος εκτός των ανωτέρω καταστημάτων, στον οποίο υπάρχουν η προαναφερόμενη συσκευή και τα όργανα τεμαχισμού του κρέατος. Η ψησταριά δεν πρέπει να θεωρείται κατάστημα. ε. Πιτσαρία, αν σ’ αυτό παρασκευάζονται και προσφέρονται σε καθισμένους ή και σε περαστικούς πελάτες κυρίως πίτσες και δευτερευόντως άλλα συναφή παρασκευάσματα με βάση τη ζύμη (πεϊνιρλί, πιροσκί, τυρόπιττες κ.τ.όμ.), καθώς και μακαρονάδες και μπιφτέκια, με τη συνοδεία ή μη ποτών, κυρίως οινοπνευματωδών, σαλατών, τυριού και φρούτων. Ως πιτσαρία εννοείται και το κατάστημα, στο οποίο προσφέρονται πίτσες ή και άλλα συναφή παρασκευάσματα, τα οποία προετοιμάζονται εν μέρει σε νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια. στ. Σνακ-μπαρ, αν σ’ αυτό προσφέρονται σε καθισμένους ή και σε όρθιους πελάτες, κάθε είδους ποτά, κυρίως οινοπνευματώδη, με τη συνοδεία ποικιλίας πρόχειρων φαγητών, ζεστών ή κρύων, συμπεριλαμβανομένου και του ψημένου κρέατος (σουβλάκια, μπιφτέκια, μπριζόλες κ.τ.όμ.), τα οποία παρασκευάζονται στο ίδιο το κατάστημα ή έχουν παρασκευασθεί σε νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια και είτε κυκλοφορούν στο εμπόριο σε τυποποιημένη μορφή, είτε φέρονται κατά τη μεταφορά τους από το εργαστήριο ή το εργοστάσιο στο κατάστημα εντός ερμητικά κλειστών κατάλληλων δοχείων. Αν τα ανωτέρω είδη δεν παρασκευάζονται στο κατάστημα, η προέλευση τούτων θα αποδεικνύεται με τα τιμολόγια πωλήσεως ή τα δελτία αποστολής. Στα σνακ-μπαρ μπορεί να προσφέρονται ακόμη και σαλάτες, τυρί και φρούτα, παγωτό και περισταστιακά καφές. Τα σνακ-μπαρ, αναλόγως του κυρίως προσφερόμενου ποτού, χαρακτηρίζονται και ως ζυθοπωλεία ή μπυραρίες, ουζοπωλεία ή ουζερί κλπ. Στα σνακ-μπαρ περιλαμβάνονται και τα FAST FOOD δηλαδή τα καταστήματα, που προσφέρουν γρήγορο φαγητό. Τα καφέ μπαρ δεν είναι σνακ μπαρ. Καταστήματα, για τα οποία, λόγω παρεξηγήσεως του όρου, έχουν εκδοθεί στο παρελθόν άδειες λειτουργίας Καφέ μπαρ, στην πραγματικότητα όμως αυτά είχαν ιδρυθεί και λειτουργούσαν από την ίδρυσή τους σαν σνακ μπαρ, για να συνεχίσουν να λειτουργούν με τη μορφή αυτή, πρέπει εντός εύλογης προθεσμίας, που θα ορίσει η αρμόδια Υγειονομική Υπηρεσία ή η Αστυνομική Αρχή, οι νομείς αυτών να φροντίσουν για την αντικατάσταση της κατεχόμενης άδειας καφέ μπαρ με άλλη σνακ μπαρ, προσαρμόζοντας απαραίτητα τις εγκαταστάσεις του καταστήματός τους στις απαιτήσεις των διατάξεων του παρόντος άρθρου, των αναφερόμενων στη συγκρότηση και στον εξοπλισμό των καταστημάτων τούτων. Η αντικατάσταση της ανωτέρω άδειας θα γίνει κατόπιν σύμφωνης γνώμης της Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει, της Υγειονομική Υπηρεσίας ότι συντρέχουν οι οριζόμενοι από τις σχετικές διατάξεις του παρόντος άρθρου όροι και προϋποθέσεις, που αναφέρονται στη συγκρότηση και στον εξοπλισμό του καταστήματος, όχι όμως και στους χώρους τούτου. Η αρμόδια Υγειονομική Επιτροπή ή, εν ελλείψει, η Υγειονομική Υπηρεσία, αν κρίνει ότι οι χώροι εργασίας του καταστήματος είναι αρκετά μικροί, σε σχέση με τη δυναμικότητα του, σε σημείο που να μην ικανοποιούνται βασικές απαιτήσεις του παρόντος άρθρου και γενικά να μην εξασφαλίζονται ικανοποιητικές από υγειονομική άποψη συνθήκες λειτουργίας τούτου, μπορεί να επιβάλει την επέκταση των χώρων αυτών, αν τούτο είναι δυνατό, αλλοιώς να μειώσει ανάλογα τη δυναμικότητα του καταστήματος. 3. Τα καταστήματα του παρόντος άρθρου θα πληρούν, εκτός των γενικών όρων, που αναφέρονται στα σχετικά άρθρα του προηγούμενου Κεφαλαίου, και τους ακόλουθους όρους και προϋποθέσεις: α. Για την εγκατάσταση των ανωτέρω καταστημάτων απαιτείται χώρος επαρκής, ώστε να εξασφαλίζονται οι απαραίτητες συνθήκες υγιεινής και άνετης εκτελέσεως των προβλεπομένων εργασιών και παραμονής των πελατών, και πάντως δεν θα είναι μικρότερος από το άρθοισμα των επιβαλλόμενων με τις ακόλουθες διατάξεις του παρόντος άρθρου, ως ελάχιστων, εμβαδών των απαραίτητων διαμερισμάτων του καταστήματος, όπως αναλυτικά καθορίζονται στο παράρτημα ΙΙ. Ο χώρος κάθε καταστήματος θα περιλαμβάνει τα ακόλουθα διαμερίσματα, τα οποία θα πληρούν, πλην των όρων, που επιβάλλουν οι σχετικές διατάξεις του Κεφαλαίου ΙΙΙ της παρούσας ή άλλων Υγειονομικών Διατάξεων, και τους κατωτέρω αναφερόμενους όρους και προϋποθέσεις. (1). Αίθουσα πελατών, στην οποία αναπτύσσονται τα τραπέζια και τα καθίσματα και, πέρα από αυτά, τοποθετούνται το ψυγείο, ο μπουφές και ενδεχομένως ερμάρια, στα οπία φυλάσσονται ορισμένα είδη εστιάσεως (πιάτα, μαχαιροπήρουνα, κ.λπ.) ή άλλα έπιπλα απαραίτητα για την κάλυψη των αναγκών της επιχειρήσεως στο τμήμα της αυτό. Το δάπεδο της ανωτέρω αίθουσας θα είναι αδιαπότιστο και λείο, όπως ορίζει το άρθρο 20 της παρούσας. Προκειμένου όμως για καταστήματα πολυτελούς κατασκευής, η Υγειονομική Υπηρεσία μπορεί να επιτρέψει, κατά την κρίση της και κατόπιν σύμφωνης γνώμης της οικείας Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, την επικάλυψη του δαπέδου της αίθουσας πελατών με πυράντοχο τάπητα-μοκέττα, αν διαπιστώσει ότι υπάρχουν τα απαραίτητα μέσα καθαρισμού του, αλλά και οφείλει να επιβάλει την αφαίρεση του, αν διαπιστώσει ότι είναι μόνιμα ακάθαρτος σε τέτοιο βαθμό, ώστε να είναι αδύνατος ο καθαρισμός του. Απαγορεύεται η επικάλυψη των τοίχων των ανωτέρω αιθουσών με ψάθες ή ύφασμα καναβιού (λινάτσα) κ.τ.όμ. ή με οποιοδήποτε άλλο μη αδιαπότιστο και μη λείο υλικό, το οποίο δεν επιδέχεται πλύσιμο, επιτρέπεται όμως η χρησιμοποίηση για τον σκοπό αυτόν αδιάβροχης ταπετσαρίας. Εξαιρετικώς, προκειμένου για καταστήματα πολυτελούς κατασκευής, επιτρέπεται, κατόπιν σύμφωνης γνώμης της οικείας Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, η επικάλυψη των τοίχων των εν λόγω αιθουσών με στιλβωμένο ξύλο, με τον όρο ότι τέτοιες επιφάνειες θα καθαρίζονται συχνά, ώστε να διατηρούνται συνεχώς καθαρές και απαλλαγμένες από σκόνες. Επίσης, σε καταστήματα πολυτελούς κατασκευής επιτρέπεται, για λόγους διακοσμητικούς, η δημιουργία με ειδική επεξεργασία ανώμαλων, αλλά αδιαπότιστων, επιφανειών των τοίχων, με τη προϋπόθεση ότι οι σχηματιζόμενες κοιλότητες θα είναι αβαθείς και λείες, ώστε να πλύνονται εύκολα, και ότι θα διατηρούνται καθαρές με τη φροντίδα και την ευθύνη του καταστηματάρχη ή του νόμιμου εκπροσώπου του. Απαγορεύεται η επικόλληση στους τοίχους αφισών, λιθογραφιών κλπ. διακοσμητικών, διαφωτιστικών και ενημερωτικών έντυπων υλικών, εκτός αν αυτά αναρτώνται τοποθετημένα εντός υαλόφρακτων πλαισίων, τα οποία θα διατηρούνται καθαρά και απαλλαγμένα από σκόνες, ή είναι τέτοια η κατασκευή τους, ώστε να καθαρίζονται εύκολα. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, κατά την κρίση της αρμόδιας Υγειονομικής Υπηρεσίας, επιτρέπεται η τοποθέτηση ή και η ανάρτηση σε διάφορα σημεία της αίθουσας πελατών διαφόρων αντικειμένων, για λόγους διακοσμητικούς, με τον όρο ότι τα αντικείμενα αυτά θα είναι απαλλαγμένα από σκόνες και γενικά θα διατηρούνται καθαρά. Ο μέγιστος αριθμός καθισματων, που είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών των καταστημάτων του παρόντος άρθρου, ισοδυναμεί με το πηλίκον της διαιρέσεως του ωφέλιμου εβμαδού αυτής διά του απαιτούμενου για κάθε κάθισμα χώρου 1,40 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι κινητά, ή 0,70 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι σταθερά. Ως ωφέλιμος χώρος της αίθουσας πελατών εννοείται εδώ ο χώρος, ο οποίος προσφέρεται για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων μετά την αφαίρεση της συνολικής εκτάσεως, που χρησιμοποιείται για την εγκατάσταση στην αίθουσα των ψυγείων, προθηκών, ερμαριών, μπουφέ, ταμείου κλπ., καθώς και, ποκειμένου για Κέντρα Διασκεδάσεως, της πίστας και της ορχήστρας ή των στερεοφωνικών μηχανημάτων. Κατ’ εξαίρεση των ανωτέρω, προκειμένου για μικρά καταστήματα, ως απαιτούμενος για κάθε κάθισμα χώρος στην αίθουσα πελατών μπορεί να θεωρηθεί ο χώρος 1 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι κινητά, ή 0,65 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι σταθερά. Πάντως ο καθοριζόμενος με βάση τους ανωτέρω συντελεστές μέγιστος αριθμός καθισμάτων σε καμιά περίπτωση δεν θα υπερβαίνει τα πενήντα (50) καθίσματα. Τα τρία προηγούμενα εδάφια δεν εφαρμόζονται σε περιπτώσεις αναπτύξεως τραπεζιών και καθισμάτων σε υπαίθριο χώρο, στις οποίες ο κατά κάθισμα χώρος υπολογίζεται ανάλογα με το μέγεθος των χρησιμοποιούμενων τραπεζιών και καθισμάτων. Πάντως ο συνολικός αριθμός των αναπτυσσόμενων στον υπαίρθιο χώρο καθισμάτων δεν θα υπερβαίνει τον αναλογούντα στο μέγεθος και στη συγκρότηση των στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων του καταστήματος αριθμό τούτων (Παράρτημα ΙΙ). Γενικά, ο κατά τα ανωτέρω υπολογιζόμενος μέγιστος αριθμός των καθισμάτων, που είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών του καταστήματος ή σε κατάλληλο υπαίθριο χώρο τούτου, προσδιορίζει τη δυναμικότητα του καταστήματος, με βάση την οποία υπολογίζονται οι άλλοι χώροι του. Αν για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων καταστήματος χρησιμοποιούνται, κατά καιρούς, για τον υπολογισμό της δυναμικότητας του καταστήματος και των απαραίτητων εμβαδών των χώρων εργασίας και των βοηθητικών χώρων του, θα λαμβάνεται υπόψη ο ένας από τους ανωτέρω χώρους και συγκεκριμένα αυτός, στον οποίο μπορούν να αναπτυχθούν τα περισσότερα καθίσματα. Ο μέγιστος αριθμός καθισμάτων, που υπολογίζεται ότι είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών καταστήματος του παρόντος άρθρου ή σε υπαίθριο χώρο τούτου, θα αναφέρεται στη γνωμοδότηση της Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει, της Υγειονομικής Υπηρεσιας και στην άδεια λειτουργίας του καταστήματος, μετά την αναγραφή του είδους τούτου, με την ένδειξη: "δυναμικότητας (τόσων) καθισμάτων". Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου, οι αναφερόμενες στον υπολογισμό της δυναμικότητας καταστήματος του άρθρου τούτου, δεν εφαρμόζονται στα ήδη λειτουργούντα όμοια καταστήματα, για τα οποία ο αριθμός των καθισμάτων, που επιτρέπεται να αναπτύσσονται σ’ αυτά, έχει υπολογισθεί διαφορετικά με βάση παλαιότερες Υγειονομικές Διατάξεις. Η ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό (αυλή, κήπος κ.τ.όμ.) ή κοινόχρηστο (πεζοδρόμιο, πλατεία, στοά κ.τ.όμ.), μπορεί να επιτραπεί με την προϋπόθεση ότι ο χώρος αυτός, όπως και το περιβάλλον του, θα είναι απαλλαγμένος ανθυγιεινών εστιών και κάθε είδους δυσμενών παραγόντων και κινδύνων για ατυχήματα. Η γνωμοδότηση της Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει, της Υγειονομικής Υπηρεσίας για την ανάπτυξη των καθισμάτων καταστήματος σε κοινόχρηστο υπαίθριο χώρο, εκδιδόμενη βάσει αποκλειστικά υγειονομικών κριτηρίων, δεν πρέπει να θεωρηθεί σαν υποκατάστατη της σχετικής άδειας της οικείας Δημοτικής ή Κοινοτικής Αρχής, μόνης αρμόδιας για την παραχώρηση του δικαιώματος χρήσεως του κοινόχρηστου χώρου, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας για τις προσόδους των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοικήσεως. Σε περιπτώσεις που κατάστημα δεν διαθέτει κλειστή αίθουσα πελατών και για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων χρησιμοποιείται εποχιακώς μόνον ιδιωτικός ή κοινόχρηστος υπαίθριος χώρος, όλοι οι άλλοι απαραίτητοι χώροι εργασίας (χώρος μπουφέ και ψυγείων, παρασκευαστήριο, χώρος πλύσεως σκυεών κλπ.) και βοηθητικοί χώροι (αποθήκη, αποχωρητήρια, αποδυτήρια προσωπικού κλπ.) θα είναι στεγασμένοι σε κατάλληλο κτίριο και θα πληρούν, ως προς την κατασκευή και τη συγκρότηση τους, τους όρους και τις προϋποθέσεις, που περιγράφονται στα σχετικά άρθρα του προηγούμενου Κεφαλαίου, στο παρόν άρθρο και σε κάθε άλλη σχετική Υγειονομική Διάταξη. Προκειμένου για καταστήματα, που λειτουργούν κατά τη θερινή μόνον περίοδο, είναι δυνατό να επιτραπεί η εγκατάσταση των αποχωρητηρίων τους έξω από το κτίριο, στο οποίο στεγάζονται οι άλλοι χώροι εργασίας και βοηθητικοί χώροι, σύμφωνα με το τρίτο εδάφιο της παρ. 4 άρθρου 25 της παρούσας. Το ελάχιστο εμβαδόν του κτιρίου, που προορίζεται για τη στέγαση των χώρων εγκαταστάσεως των ψυγείων, μπουφέ κλπ., του παρασκευαστηρίου, των συστημάτων πλύσεως σκευών, των αποχωρητηρίων και των τυχόν άλλων απαραίτητων, ανάλογα με τη δυναμικότητα του καταστήματος, χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων των καταστημάτων του προηγούμενου εδαφίου, θα είναι όσο και το απαιτούμενο για τα αντίστοιχα καταστήματα με αίθουσα πελατών της ίδιας δυναμικότητας, μετά την αφαίρεση του απαραίτητου για την αίθουσα πελατών εμβαδού και τον διπλασιασμό περίπου του χώρου εγκαταστάσεως ψυγείων, μπουφέ, ταμείου, ερμαρίων, προθηκών κλπ., όπως ορίζεται στο Παράρτημα ΙΙ (στήλη 14). Γενικά, αν για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων χρησιμοποιείται υπαίθριος χώρος, ιδιωτικός ή κοινόχρηστος, οι στεγασμένοι χώροι εργασίας και βοηθητικοί χώροι του καταστήματος και η συγκρότηση τούτου θα είναι ανάλογοι με τον αριθμό των αναπτυσσομένων καθισμάτων (δυναμικότητα του καταστήματος), όπως ορίζουν οι σχετικές διατάξεις του παρόντος, ή, και αντίστροφα, ο αριθμός των αναπτυσσομένων σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, καθισμάτων θα είναι ανάλογος με το μέγεθος και τη συγκρότηση των υπαρχόντων στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων, όπως φαίνεται στο Παράρτημα ΙΙ. Δεν επιτρέπεται υπέρβαση του αναλογούντος στους ανωτέρω χώρους αριθμού καθισμάτων, αναπτυσσομένων σε υπαίθριο χώρο. Αν η Υγειονομική Υπηρεσία διαπιστώσει ότι κατάστημα έχει αναπτύξει σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, καθίσματα περισσότερα από όσα αναλογούν στους στεγασμένους χώρους εργασίας και βοηθητικούς χώρους του, καθώς και στη συγκρότηση του, ζητεί τον άμεσο περιορισμό του αριθμού των καθισμάτων στα αναλογούντα, σύμφωνα με τα ανωτέρω, αριθμό τούτων. Σε περιπτώσεις μη συμμορφώσεως του νομέα του καταστήματος ή υποτροπής, πέρα από την ποινική δίωξη τούτου, εφαρμόζεται και το άρθρο 11 της παρούσας. Αν κατάστημα διαθέτει στεγασμένη αίθουσα πελατών και κατά καιρούς, εποχιακώς, αναπτύσσει τραπέζια και καθίσματα και σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, ο αριθμός των αναπτυσσομένων στον υπαίθριο χώρο καθισμάτων υπολογίζεται, σύμφωνα με τα ανωτέρω, σε συσχετισμό με το μέγεθος των στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων και με τη συγκρότησή του, ανεξάρτητα από τον αριθμό των αναπτυσσόμενων στην κλειστή αίθουσα καθισμάτων. Σε καταστήματα με είσοδο σε στοά μπορεί για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων να χρησιμοποιηθεί, κατά τα οριζόμενα ανωτέρω, τυχόν υπάρχουσα απέναντι ή δίπλα από το κατάστημα αίθουσα με είσοδο στη στοά. (2). Παρασκευαστήριο, στο οποίο γίνεται η Παρασκευή των κάθε είδους φαγητών ή το ψήσιμο του κρέατος ή των ψαριών ή η προετοιμασία ή/και το ψήσιμο της πίτσας και παρόμοιων παρασκευασμάτων. Η παρασκευή και το ψήσιμο φαγητών κλπ. σε άλλου χώρους, εντός ή εκτός του καταστήματος, απαγορεύεται, εκτός αν πρόκειται για τα καταστήματα, που αναφέρονται στο επόμενο εδάφιο. Απαλλάσσονται από την υποχρέωση να διαθέτουν παρασκευαστήριο ορισμένα καταστήματα του παρόντος άρθρου (σνακ μπαρ, πιτσαρίες), αν όλα τα προσφερόμενα σ’ αυτά είδη παρασκευάζονται σε νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια, γεγονός που θα αποδεικνύεται κάθε φορά με βάση τα τιμολόγια πωλήσεως ή τα δελτία αποστολής. Στα καταστήματα όμως αυτά ο προοριζόμενος για την τοποθέτηση των ψυγείων, μπουφέ, ταμείου κλπ. χώρος της αίθουσας πελατών θα είναι αυξημένος σε σύγκριση με τον αντίστοιχο χώρο των όμοιων καταστημάτων με παρασκευαστήριο, όπως ορίζεται στη στήλη 3 (περίπτ. 3) του παραρτήματος ΙΙ, ώστε να είναι δυνατή η εγκατάσταση του κλιβάνου ψησίματος της πίτσας, του θερμοθαλάμου κλπ. Τα τυχόν μεταφερόμενα από τους χώρους παραγωγής τους στο κατάστημα φαγητά ή άλλα παρασκευάσματα κατά τη μεταφορά τους θα τοποθετούνται σε ερμητικά κλειστά δοχεία από ανοξίδωτο μέταλλο ή ξύλινα επενδυμένα εσωτερικά με γαλβανισμένη λαμαρίνα ή πλαστικά, ανάλογα με το είδος του παρασκευάσματος, και θα μεταφέρονται με οχήματα ειδικά διασκευσμένα, ώστε το εσωτερικό τους να προστατεύεται από τις υψηλές θερμοκρασίες του περιβάλλοντος, τον κονιορτό και άλλες ρυπάνσεις. Για τη μεταφορά φαγητών ή άλλων παρασκευασμάτων από τις περιγραφόμενες ανωτρω συνθήκες υπεύθυνοι είναι τόσο ο πωλητής (ιδιοκτήτης του εργαστηρίου ή εργοστασίου), όσο και ο αργοραστής καταστηματάρχης. Για τη χρήση των ανωτέρω οχημάτων δεν απαιτείται ιδιαίτερη άδεια της Αστυνομικής Αρχής. Ο χώρος του παρασκευαστηρίου θα είναι ιδιαίτερος, χωρισμένος από την αίθουσα πελατών, όπως ορίζεται σύμφωνα (σημείο β), και θα έχει εμβαδόν, προκειμένου για καταστήματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως από 51 μέχρι 100 καθισμάτων, 20 τ.μ. τουλάχιστον, πλην των οβελιστηρίων, των οποίων το παρασκευαστήριο επιτρέπεται να είναι 10 τ.μ. τουλάχιστον. Αν κατάστημα έχει δυνατότητες αναπτύξεως περισσότερων από 100 καθισμάτων, το ανωτέρω ελάχιστο εμβαδόν του παρασκευαστηρίου του θα είναι αυξημένο κατά 4τ.μ. για κάθε μια επί πλέον 100/τάδα ή μέρος αυτής καθισμάτων. Ως μέρος της 100/τάδας καθισμάτων θα θεωρείται αριθμός τούτων μεταξύ 20 και 100. Στα καταστήματα, που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως μέχρι και 50 καθισμάτων, το εμβαδόν του παρασκευαστηρίου τούτων θα είναι 15 τ.μ. τουλάχιστον. Κατ’ εξαίρεση, μπορεί να γίνει δεκτο παρασκευαστηρίου 8 τ.μ. στα οβελιστήρια δυναμικότητας κάτω των 50 καθισμάτων και σε πολύ μικρά οινομαγειρεία ή άλλα παρόμοια καταστήματα λαϊκής μορφής (κουτούκια, πατσατζίδικα κ.τ. όμ.), δυναμικότητας μέχρι 20, το πολύ, καθισμάτων, τα οποία βρίσκονται σε περιοχές αγορών, εργοστασίων ή άλλων χώρων εργασίας και σε λαϊκές γειτονιές, και στα οποία προσφέρονται μέχρι δύο, το πολύ, είδη φαγητών (δεν θεωρούνται φαγητά οι κάθε είδους σαλάτες και τα τηγανιστά λαχανικά, όπως πατάτες, κολοκυθάκια, μελιτζάνες κ.τ.όμ., τα οποία μπορούν να διαθέτονται χωρίς περιορισμούς). Προκειμένου για ψητοπωλεία ή οβελιστήρια, η ψησταριά μπορεί να βρίσκεται στην άκρη της αίθουσας πελατών, σε απόσταση τουλάχιστον 1,50 μ. από τις θήρες ή τα παράθυρα, ή, προκειμένου μόνο για εξοχικές περιοχές, σε κατάλληλο κλειστό χώρο εκτός του καταστήματος. Στις περιπτώσεις αυτές ο χώρος της ψησταριάς προσμετρείται στον χώρο, στον οποίο γίνεται η προετοιμασία του κρέατος και των παρασκευασμάτων του, καθώς και η παρασκευή των προσφερομένων, σύμφωνα με τους ανωτέρω ορισμούς, ειδών, για τον υπολογισμό της υπάρχουσας συνολικής εκτάσες του παρασκευαστηρίου του ψητοπωλείου ή οβελιστηρίου. Αν ψητοπωλείο ή οβελιστήριο λειτουργεί ως τμήμα μικτού καταστήματος, σύμφωνα με το άρθρο 40 της παρούσας, ο χώρος της ψησταριάς, εφόσον βρίσκεται στην άκρη της αίθουσας πελατών, θα χωρίζεται από αυτή με κατάλληλο χώρισμα (τοίχο, υαλοστάσιο ή άλλη στέρεη κατασκευή) ύψους 2 μ. τουλάχιστον, στο οποίο θα υπάρχει θύρα για την επικοινωνία της ψησταριάς με την αίθουσα. Οι επιφάνειες των τοίχων των παρασκευαστηρίων γενικά, καθώς και των ιδιαίτερων χώρων των ψησταριών ψητοπωλείων και οβελιστηρίων, θα είναι αδιαπότιστες και λείες, επενδυμένες με πλακίδια εφυαλωμένης πορσελάνης ή ελαιοχρωματισμένες κατόπιν σχετικής προεργασίας. Σε περιπτώσεις ελαιοχρωματισμού των τοίχων τα τμήματα τούτων, που βρίσκονται πάνω από τις εστίες, τον νεροχύτη πλύσεως χορταρικών, κρεάτων κλπ. και τους πάγκους, στους οποίους γίνονται οι χειρισμοί των τροφίμων, σε ύψος 0,75 μ. θα καλύπτονται απαραίτητα με πλακίδια εφυαλωμένης πορσελάνης ή με πλάκες μαρμάρου ή με ανοξίδωτο χάλυβα. Η απαγωγή των αερίων καύσεως της καύσιμης ύλης, των καπνών και της αιθάλης, καθώς και των αερίων και οσμών, που παράγονται και κατά την Παρασκευή των φαγητών ή το ψήσιμο κρεάτων ή ψαριών, θα γίνεται πλήρως με ειδικό απαγωγικό σύστημα, όπως ορίζεται στο άρθρο 27 της παρούσας, ώστε να μη διαχέονται στο περιβάλλον και να μην ενοχλούνται οι πελάτες και οι εργαζόμενοι στο κατάστημα, καθώς και οι περίοικοι. Στο παρασκευαστήριο θα υπάρχει και νεροχύτης με υδραυλική εγκατάσταση ζεστού και κρύο νερού και με ρυθμιζόμενο κρουνό (μπαταρία), προοριζόμενος για το πλύσιμο των φρούτων, κρεάτων, ψαριών και λαχανικών. Δεν είναι υποχρεωτική η ύπαρξη ιδιαίτερου συστήματος πλύσεως των λαχανικών, φρούτων, κρεάτων και ψαριών, στις αμιγείς πιτσαρίες, καθς και στα μικρά καταστήματα, τα οποία έχουν δυνατότητες αναπτύξεως λιγότερων από 50 καθισμάτων. Στα καταστήματα αυτά το πλύσιμο των ανωτέρω ειδών επιτρέπεται να γίνεται στο σύστημα πλύσεως πιάτων, το οποίο μετά από κάθε χρήση του θα σαπουνίζεται και θα ξεπλύνεται καλά. Στα μεγάλης κινήσεως καταστήματα, κυρίως εστιατόρια, ταβέρνες, σνακ μπαρ, στα οποία αναπτύσσονται περισσότερα από 200 καθίσματα, επιβάλλεται η ύπαρξη ιδιαίτερου χώρου, ο οποίος θα είναι, κατά προτίμηση, συνεχόμενος του παρασευαστηρίου και κατασκευασμένος όπως αυτό. Στον ανωτέρο χώρο, ο οποίος καλείται προπαρασκευαστήριο, θα γίνεται η προετοιμασία των φαγητών, δηλαδή ο καθαρισμός και το πλύσιμο των χορταρικών, των κρεάτων, των ψαριών κλπ. Στο προπαρασκευστήριο, του οποίου η έκταση θα είναι ανάλογη με τη δυναμικότητα του καταστήματος (τουλάχιστον 10 τ.μ.), θα υπάρχει και ο νεροχύτης, στον οποίο θα πλύνονται τα χορταρικά, φρούτα, κρέατα, ψάρια κλπ., που αναφέρονται στο προηγούμενο εδάφιο. Τόσο στο παρασκευαστήριο, όσο και στο προπαρασκευαστήριο, θα υπάρχει απόλυτη καθαριότητα και θα απαγορεύεται η είσοδος πελατών και κατοικίδιων ζώων. (3). Χώρος πλύσεως σκευών, ο οποίος, προκειμένου για καταστήματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως από 51 μέχρι 100 καθισμάτων, θα έχει εμβαδόν 6 τ.μ. τουλάχιστον. Αν κατάστημα έχει δυνατότητες αναπτύξεως περισσότερων από 100 καθισμάτων, το ανωτέρω ελάχιστο εμβαδόν του χώρου πλύσεως σκευών θα είναι αυξημένο κατά 1 τ.μ. για κάθε μια επί πλέον 100/τάδα ή μέρος αυτής (μεταξύ 20 και 100) καθισμάτων. Στα καταστήματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως μέχρι και 50 καθισμάτων το εμβαδόν του ανωτέρω χώρου θα είναι τουλάχιστον 5 τ.μ. Στον χώρο πλύσεως σκευών θα υπάρχουν ένα τριπλό σύστημα πλύσεως πιάτων και μαχαιροπήρουνων, ένα διπλό σύστημα των ποτηριών και ένας μεγάλος νεροχύτης για το πλύσιμο των μαγειρικών σκευών (κατσαρόλες, ταψιά κ.τ.όμ.) Εξαιρούνται από την υποχρέωση να διαθέτουν ιδιαίτερο νεροχύτη πλύσεως των μαγειρικών σκευών τα ψητοπωλεία, τα οβελιστήρια και οι πιτσαρίες, στα οποία δεν χρησιμοποιούνται τέτοια σκεύη, καθώς και τα εστιατόρια, οινομαγειρεία, ψαροταβέρνες και σνακ μπαρ, που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως μέχρι 50 καθισμάτων και στα οποία το πλύσιμο των σκευών μαγειρικής επιτρέπεται να γίνεται στην πρώτη λεκάνη του συστήματος πλύσεως των πιάτων και μαχαιροπήρουνων. Στα πολύ μικρά οινομαγειρεία ή άλλα παρόμοια καταστήματα λαϊκής μορφής (κουτούκια) δυναμικότητας μικρότερης των 20 καθισμάτων (για τα οποία αναφέρεται ανωτέρω ότι ο παρασκευαστήριο τους μπορεί να είναι 8 τ.μ. τουλάχιστον) είναι δυνατό να επιτραπεί η χρήση ενός μόνον τριπλού συστήματος πλύσεως σκευών σε χώρο 3 τ.μ. τουλάχιστον, για το πλύσιμο των πιάτων, όπως ορίζει το άρθρο 26 της παρούσας, των ποτηριών στις δεύτερη και Τρίτη λεκάνες και των μαγειρικών σκευών στην πρώτη λεκάνη, με την προϋπόθεση ότι τα σκεύη αυτά θα πλύνονται σε διάφορους χρόνους και ότι μετά από κάθε χρήση των λεκανών του το σύστημα θα σαπουνίζεται και θα ξεπλύνεται καλά. Απαλλάσσονται από την υποχρέωση να έχουν ιδιαίτερο χώρο πλύσεως σκευών και τα οριζόμενα ανωτέρω συστήματα πλύσεως σκευών ορισμένα μικρά σνακ-μπαρ, πιτσαρίες και οβελιστήρια, δυναμικότητας μέχρι και 20 καθισμάτων, εφόσον χρησιμοποιούν μόνον μιας χρήσεως σκεύη εστιάσεως. Στα καταστήματα όμως αυτά θα υπάρχει μονός νεροχύτης με εγκατάσταση ζεστού και κρύου νερού και με ρυθμιζόμενο κρουνό (μπαταρία) τοποθετημένος στον χώρο του μπουφέ ή στο παρασκευαστήριο, στον οποίο θα πλύνονται τα χρησιμοποιούμενα κατά τους διάφορους χειρισμούς των τροφίμων σκεύη (πιατέλες, λαβίδες, σπάτουλες, μαγειρικά σκεύη κ.λπ.). Στην άδεια τέτοιου καταστήματος, μετά την αναγραφή του είδους του, θα προστίθεται η φράση: "(εξυπηρέτηση των πελατών μόνο με σκεύη μιας χρήσεως)". Στα καταστήματα, που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως περισσότερων από 200 καθισμάτων, για την πλύση των σκευών θα χρησιμοποιείται υποχρεωτικά ηλεκτρικό πλυντήριο, σύμφωνα με την παρ. 9 άρθρου 26 της παρούσας. Κατά τα λοιπά, ως προς τον τρόπο κατασκευής του ανωτέρω χώρου και τη διαδικασία που θα ακολουθείται για το πλύσιμο των σκευών, εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 26 της παρούσας. (4). Αποχωρητήρια. Ο αριθμός τούτων, υπολογιζόμενος ανάλογα με τον αριθμό των καθισμάτων, που είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών ή σε ανοικτό υπαίθριο χώρο, και τον αριθμό των απασχολουμένων κατά βάρδια ατόμων, και ο τρόπος κατασκευής τους θα είναι σύμφωνα με το άρθρο 25 της παρούσας. (5). Αποδυτήρια προσωπικού. Αυτά είναι απαραίτητα στα μεγάλα καταστήματα, στα οποία απασχολούνται κατά βάρδια περισσότερα από τρία άτομα. Το εμβαδόν του χώρου τούτου θα υπολογίζεται σε 1 τ.μ. για κάθε εργαζόμενο άτομο. Σε καταστήματα με προσωπικό μέχρι και τρία άτομα κατά βάρδια μπορει να μην υπάρχει ιδιαίτερος χώρος αποδυτηρίων, θα υπάρχει όμως ανάλογος αριθμός ιματιοφυλακίων. Γενικά οι διατάξεις του άρθρου 30 της παρούσας εφαρμόζονται και στα καταστήματα του παρόντος άρθρου. (6). Αποθήκη τροφίμων και ποτών. Ο χώρος αυτός είναι απαραίτητος στα καταστήματα, στα οποία εξυπηρετούνται περισσότερα από 150 άτομα, και θα έχει εμβαδόν τουλάχιστον 5 τ.μ., αν αναπτύσσονται από 151 μέχρι 200 καθίσματα, αυξανόμενο κατά 5 τ.μ. για κάθε μια επί πλέον 100/τάδα ή μέρος αυτής (20 μέχρι 100) καθισμάτων. Η αποθήκη θα πληρει γενικά τους όρους του άρθρου 28 της παρούσας. β. Οι ανωτέρω χώροι θα είναι χωρισμένοι μεταξύ τους με τοίχο ή με άλλο κατάλληλο στέρεο χώρισμα από ανθεκτικά στην υγρασία υλικά. Ειδικότερα, για τον διαχωρισμό του παρασκευαστηρίου από την αίθουσα πελατών μπορεί να γίνει δεκτή κάθε είδους στερεά κατασκευή, η οποία παρέχει τη δυνατότητα να εξασφαλίζεται μόνιμα αδιαπότιστη και λεία επιφάνεια προς το μέρος του παρασκευαστηρίου και σε ύψος 2 μ. τουλάχιστον (για τον σκοπό αυτόν συνιστάται, σαν προτιμητέα λύση, η επένδυση της επιφάνειας αυτής με πλακίδια εφυαλωμένης πορσελάνης). Κατ’ εξαίρεση των ανωτέρω, στα καταστήματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως μέχρι και 120 καθισμάτων, το παρασκευαστήριο και ο χώρος πλύσεως σκευών μπορεί να αποτελούν έναν ενιαίο χώρο συνολικού εμβαδού ίσου με το άρθοισμα των απαιτουμένων για κάθε ένα από τα διαμερίσματα αυτά εβμαδών, σύμφωνα με τα ανωτέρω σημεία (2) και (3) και το Παράρτημα ΙΙ (στήλες 6 και 8), με την προϋπόθεση ότι τα συστήματα πλύσεως σκευών θα είναι τοποθετημένα σε ιδιαίτερο νοητώς χώρο και σε τέτοια θέση, ώστε κατά τη χρήση τους να μην επηρεάζεται το παρασκευαστήριο. Στα πολύ μικρά καταστήματα δυναμικότητας μέχρι και 50 καθισμάτων, πέρα από την κατά τα ανωτέρω εγκατάσταση του παρασκευαστηρίου και των συστημάτων πλύσεως σκευών σε ενιαίο χώρο, επιτρέπεται το παρασκευαστήριο να αποτελεί συνέχεια της αίθουσας πελατών, από την οποία θα χωρίζεται με το ψυγείο και τον πάγκο ή κάποιο άλλο σταθερό έπιπλο, κατά τρόπο που να εμποδίζεται μόνιμα η είσοδος πελατών στον χώρο του παρασκευαστηρίου. Σε τέτοιες περιπτώσεις ο χώρος πλύσεως σκευών θα είναι απομονωμένος από την αίθουσα πελατών με σταθερό χώρισμα έτσι, ώστε να μη γίνεται ορατός από τους πελάτες. Στις πιτσαρίες δεν είναι απαραίτητος ο διαχωρισμός του κλιβάνου από την αίθουσα πελατών. 4. Επιπλα. Τα χρησιμοποιούμενα έπιπλα θα είναι καλής κατασκευής με λείες, ελαιοχρωματισμένες ή στιλβωμένες, επιφάνειες και θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση και καθαρά. Οι ταπετσαρίες των καθισμάτων, αν υπάρχουν τέτοια καθίσματα, δεν θα έχουν σχισίματα ή άλλες φθορές. Οι οριζόντιες επιφάνειες των πάγκων, πάνω στις οποίες γίνονται διάφοροι χειρισμοί των τροφίμων (τεμαχισμός, επεξεργασία, κλπ.), θα είναι καλυμμένες με πλάκα μαρμάρου ή ανοξίδωτο χάλυβα ή, όπου επιβάλλεται λόγω της φύσεως της εργασίας, με σκληρό ξύλο και δεν θα παρουσιάζουν ρωγμές ή άλλες φθορές. Ιδιαίτερα, τα ξύλα κοπής κρέατος (κούτσουρα), όπου χρησιμοποιούνται τέτοια, θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση, χωρίς ρωγμές ή άλλες φθορές, μετά τη χρήση τους δε θα καλύπτονται με καθαρό κάλυμμα από λαμαρίνα, που θα εφαρμόζει καλά. Στο τέλος της εργασίας η οριζόντια επιφάνεια του ξύλου κοπής κρέατος, αφού ξυθεί καλά, ώστε να αφαιρεθεί τελειώς το στρώμα λίπους, σάρκας και αίματος, που σχηματίσθηκε κατά τον τεμαχισμό του κρέατος, θα πλένεται με άφθονο ζεστό νερό και ποτάσσα. Κατά τον ίδιο τρόπο θα πλένονται όλες οι επιφάνειες των πάγκων κλπ., πάνω στις οποίες έγιναν διάφοροι χειρισμοί τροφίμων. Οι προθήκες και τα ερμάρια, που χρησιμοποιούνται για την έκθεση ή φύλαξη τροφίμων ή σκευών, θα κλείνουν ερμητικά, ώστε να εμποδίζεται η είσοδος ποντικών, βλαβερών εντόμων και κονιορτού, και θα διατηρούνται απόλυτα καθαρός. Η θήκη ψωμιού (αρτοθήκη) θα είναι μεταλλική ή πλαστική ή ξύλινη επενδυμένη εσωτερικά με ανοξίδωτη λαμαρίνα και θα κλείνει ερμητικά. 5. Ψυγεία. Τα ευαλλοίωτα τρόφιμα θα διατηρούνται σε ηλεκτρικά ή άλλα κατάλληλα ψυγεία επαρκούς χωρητικότητας, υπό σταθερή ψύξη, τουλάχιστον +7 βαθμούς κελσίου, ανάλογα με το είδος του τροφίμου και του επιθυμητού χρόνου συντηρήσεως του, σύμφωνα με το άρθρο 29 της παρούσας. 6. Θερμοθάλαμοι. Τα είδη φαγητών, που προσφέρονται ζεστά, θα διατηρούνται σε θερμοθαλάμους ή σε ειδικές συσκευές "Μπεν μαρί", υπό θερμοκρασία ανώτερη των +60 βαθμών κελσίου. Οι θερμοθάλαμοι θα κλείνουν ερμητικά και θα διατηρούνται καθαροί. Αν χρησιμοποιούνται συσκευές "Μπεν μαρί", τα σκεύη που περιέχουν φαγητά θα διατηρούνται συνεχώς καλυμμένα, εκτός αν οι συσκευές αυτές καλύπτονται με υαλόφρακτες προθήκες ανοικτές προς το μέρος του σερβιρίσματος. Τόσο στους θερμοθαλάμους, όσο και στις συσκευές "Μπεν μαρί", θα υπάρχουν μόνιμα τοποθετημένα θερμόμετρα για τον έλεγχο της θερμοκρασίας τους. Μετά το τέλος της εργασίας, προκειμένου να διατηρηθούν τα τυχόν αδιάθετα φαγητά, θα τοποθετούνται στα ψυγεία για συντήρηση, αφού προηγουμένως αποκτήσουν τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος. 7. Σκεύη. Τα καταστήματα του παρόντος άρθρου πρέπει να διαθέτουν επαρκή αριθμό απαραίτητων για την εύρυθμη λειτουργία τους σκευών μαγειρικής και εστιάσεως. Τα σκεύη θα είναι κατασκευασμένα από κατάλληλο και επιτρεπόμενο από τη σχετική νομοθεσία υλικό και δεν θα παρουσιάζουν κάθε είδους φθορές και ρωγμές ή οξιδώσεις και παραμορφώσεις. Τα σκεύη μαγειρικής και εστιάσεως που παρουσιάζουν φθορές ή ρωγμές ή οξιδώσεις ή παραμορφώσεις απομακρύνονται με τη φροντίδα του καταστηματάρχη. Τα είδη των απαραίτητων σκευών εστιάσεως θα καθορίζονται ανάλογα με το είδος του καταστήματος και των προσφερομένων σ’ αυτό φαγητών και ποτών, σε κάθε κάθισμα δε θα αναλογούν ανά δύο τουλάχιστον τεμάχια από κάθε είδος των σκευών τούτων. Από την υποχρέωση να διαθέτουν σκεύη εστιάσεως δεν απαλλάσσονται οι πιτσαρίες. Η προσφορά πίτσας με το ειδικό σκεύος και χαρτοπετσέτες, χωρίς πιάτο και μαχαιροπήρουνα, επιτρέπεται μόνον όταν το ζητήσουν οι πελάτες. Για τη χρήση αλατιού και πιπεριού από τους πελάτες στο σερβιρισμένο φαγητό θα χρησιμοποιούνται ειδικά διάτρητα κλειστά σκεύη (αλατιέρες και πιπεριέρες). Οι ονδοντογλυφίδες θα τοποθετούνται σε κλειστή θήκη, κατασκευασμένη κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα να βγαίνει κάθε φορά μία οδοντογλυφίδα χωριστά. Συνιστάται η αεροστεγής συσκευασία σε φάκελλο από σελλοφάν ή πλαστική ύλη ατομικών μαχαιροπήρουνων, χάρτινης πετσέτας, οδοντογλυφίδων κλπ., κατά την επιθυμία του καταστηματάρχη. Τα σκεύη θα διατηρούνται καθαρά σε κατάλληλες προθήκες ή ερμάρια, ώστε να προστεύονται από τις κάθε είδους ρυπάνσεις. Αν χρησιμοποιούνται σκεύη μιας χρήσεως θα υπάρχει αναρτημένη σε εμφανές σημείο του καταστήματος επιγραφή, με την οποία θα υποδεικνύεται στους πελάτες να καταστρέφουν μόνοι τους τα ανωτέρω σκεύη αμέσως μετά τη χρήση τους. Οι σωληνίσκοι αναρροφήσεως των ποτών και τα κουταλάκια μιας χρήσεως, που ενδεχομένως συνοδεύουν τα αναψυκτικά ποτά και τα παγωτά, θα έχουν αποστειρωθεί στο εργοστάσιο παραγωγής τους και τοποθετηθεί κατά τεμάχιο σε κλειστή θήκη από αδιάβροχο χαρτί ή πλαστική. 8. Τραπεζομάντιλα - πετσέτες. Τα τραπέζια θα καλύπτονται με καθαρά, άσπρα ή χρωματιστά τραπεζομάντιλα, είτε πολλαπλής χρήσεως (από ύφασμα, μουσαμά, πλαστική ύλη), είτε μιας χρήσεως (από λεπτή πλαστική ύλη ή χαρτί), ανάλογα με την κατηγορία, στην οποία ανήκει το κατάστημα, σύμφωνα με τις ισχύουσες Αγορανομικές Διατάξεις. Η αντικατάσταση των μεταχειρισμένων τραπεζομάντιλων με καθαρά θα γίνεται παρουσία του πελάτη και τα μεν υφασμάτινα θα απομακρύνονται για να πλυθούν και να ξαναχρησιμοποιηθούν, τα δε λεπτά πλαστικά ή τα χάρτινα (μιας χρήσεως) θα αχρηστεύονται. Τα πολλαπλής χρήσεως, από μουσαμά ή πλαστική ύλη τραπεζομάντιλα θα καθαρίζονται αμέσως κατά την προσέλευση του πελάτη με καθαρό βρεγμένο ύφασμα ή σπόγγο. Μετά το τέλος της εργασίας, μεσημέρι και βράδυ, ή πριν από την έναρξη αυτής, πρωΐ και απόγευμα, τα εν λόγω τρεπαζομάντιλα θα πλύνονται με ζεστό νερό και σαπούνι. Επιτρέπεται η χρήση υφασμάτινων λευκών ή χρωματιστών, τραπεζομάντιλων περισσότερες από μια φορές, με την προϋπόθεση ότι αυτά θα διατηρούνται καθαρά και θα καλύπτονται με μικρότερα λευκά ή ανοικτόχρωμα τραπεζομάντιλα (καρέ ντε ταμπλ), η αντικατάσταση των οποίων θα γίνεται μετά από κάθε χρήση τους και παρουσία του νέου πελάτη, όπως αναφέρεται στο προηγούμενο εδάφιο. Στους πελάτες θα προσφέρονται καθαρές, λευκές ή ανοικτόχρωμες, πετσέτες, είτε υφασμάτινες, οι οποίες θα απομακρύνονται ύστερα από κάθε χρήση τους για πλύσιμο, είτε ειδικές χάρτινες μιας χρήσεως. Απαγορεύεται να χρησιμοποιούνται, αντί χαρτοπετσετών, φύλλα κοινού χαρτιού. 9. Δεν επιτρέπεται το στρώσιμο των τραπεζιών και η τοποθέτηση σ’ αυτά των σκευών εστιάσεως (πιάτα, ποτήρια, μαχαιροπήρουνα), πριν από την άφιξη των πελατών. Τα τραπέζια επιτρέπεται να είναι καλυμμένα με υφασμάτινα τραπεζομάντιλα, αν αυτά πρόκειται να καλυφθούν κατά την άφιξη του πελάτη με μικρότερα τραπεζομάντιλα (καρέ ντε ταμπλ), ή με τραπεζομάντιλα από πλαστική ύλη πολλαπλής χρήσεως, τα οποία θα καθαρίζονται ή θα καλύπτονται με άλλα μιας χρήσεως παρουσία του πελάτη. Πάνω στα τραπέζια μπορεί να τοποθετούνται εκ των προτέρων τα σταχτοδοχεία, τα μαχαιροπήρουνα με την χαρτοπετσέτα, αν είναι αεροστεγώς συσκευασμένα, και, κατά την επιθυμία του καταστηματάρχη, ανθοδοχείο. Ολα τα σκεύη εστιάσεως θα τοποθετούνται στο τραπέζι, κατά κανόνα, αμέσως μετά την άφιξη του πελάτη. Εξαιρετικά, επιτρέπεται το στρώσιμο των τραπεζιών και η τοποθέτηση σ’ αυτά των σκευών εστιάσεως μόνο σε περιπτώσεις γαμήλιων γευμάτων, συνεστιάσεων κλπ. 10. Τα έτοιμα φαγητά και τα κάθε είδους άλλα τρόφιμα, που τρώγονται όπως έχουν, θα διατηρούνται σε κατάλληλες κλειστές προθήκες ή ερμάρια, για να προστατεύονται από τον κονιορτό, τις μύγες και άλλα βλαβερά έντομα, τους ποντικούς και γενικά από κάθε είδους ρυπάνσεις και μολύνσεις. Τα ευαλλοίωτα φαγητά και άλλα τρόφιμα, όπως κρέας, τυροκομικά προϊόντα κλπ., θα διατηρούνται σε κατάλληλα ψυγεία. Αν ο καταστηματάρχης επιθυμεί την έκθεση τους, θα χρησιμοποιεί για τον σκοπό αυτόν ψυγεία προθήκες. Τα φαγητά, που προσφέρονται ζεστά θα διατηρούνται σε θερμοθαλάμους ή σε συσκευές "μπεν μαρί", σύμφωνα με την παρ. 6 του παρόντος άρθρου. Η κατ’ αντίθετο προς τα ανωτέρω τρόπο έκθεση και διατήρηση των προαναφερομένων τροφίμων, καθώς και η ψηλάφηση τούτων από το προσωπικό ή τους πελάτες, απαγορεύεται. 11. Η λήψη των φαγητών για την τοποθέτηση τους στα πιάτα θα γίνεται με, ειδικά για τον σκοπό αυτόν προοριζόμενα, όργανα (κουτάλια, πληρούνια, λαβίδες κλπ.) και όχι με τα χέρια. Η μεταφορά των πιάτων που περιέχουν φαγητό θα γίνεται με δίσκους και κατά τρόπο που να μην τοποθετείται το ένα κτίριο πάνω στο άλλο. 12. Τα τρόφιμα θα έχουν τους συνήθεις οργανοληπτικούς χαρακτήρες (οσμή, γεύση, όψη) και θα πληρούν, ως προς την επίδραση τους στην υγεία του ανθρώπου, τους υγειονομικούς όρους και προϋποθέσεις, που ορίζουν Κώδικας Τροφίμων, οι αναφερόμενες στα τρόφιμα διατάξεις Υγειονομικών Διατάξεων και γενικά οι διατάξεις της εκάστοτε ισχύουσας νομοθεσίας για τα τρόφιμα. Απαγορεύεται η μεταποίηση μαγειρευμένων κρεάτων ή άλλου είδους φαγητών και η διάθεση υπολειμμάτων ποτών (αποπίματα) στους πελάτες. Οι χρησιμοποιούμενες για την Παρασκευή των φαγητών ή άλλων παρασκευασμάτων πρώτες ύλες πρέπει να είναι καλής ποιότητας. Απαγορεύεται η Παρασκευή φαγητών ή άλλων παρασκευασμάτων από υποπροϊόντα ζωϊκής ή φυτικής προελεύσεως ή από πρώτες ύλες, που παρουσιάζουν σημεία αλλοιώσεως ή ρυπάνσεις κλπ. 13. Οι διατάξεις των άρθρων 32, 33, 34, 35 και 36 της παρούσας εφαρμόζονται και στα καταστήματα του παρόντος άρθρου. 14. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου, οι αναφερόμενες στην υγιεινή και καθαριότητα των χώρων (όχι όμως και στο μέγεθος τούτων), του εξοπλισμού και του προσωπικού των εστιατορίων, σνακ μπαρ και άλλων συναφών καταστημάτων, καθώς και στην καταλληλότητα των προσφερομένων τροφίμων και ποτών, εφαρμόζονται ανάλογα και στα όμοια καταστήματα, που λειτουργούν στα συγκοινωνιακά μέσα. "Επιτρέπεται η παραγωγή ζύθου (μπύρας) σε ποσότητα που ορίζεται από το άρθρο 19, του Ν. 2753/1999 (Φ.Ε.Κ. 249/99 τ. Α') "Απλοποιήσεις και ελαφρύνσεις στη φορολογία εισοδήματος και άλλες διατάξεις", με το οποίο προστέθηκε στο άρθρο 3, του Ν. 2963/1922, άρθρο 3Α, αποκλειστικά εντός των καταστημάτων του παρόντος άρθρου, στα οποία προβλέπεται η προσφορά αλκοολούχων ποτών και με τους παρακάτω όρους και προϋποθέσεις: α) Το οίκημα, στο οποίο επιτρέπεται να λειτουργεί η επιχείρηση θα αποτελεί ανεξάρτητο κτίριο ή σε περίπτωση πολυκατοικίας εφόσον όλα τα διαμερίσματα αυτού θα είναι αποκλειστικά επαγγελματικές στέγες. β) Η εγκατάσταση παραγωγής, ζύμωσης και αποθήκευσης του ζύθου, θα βρίσκεται εντός του καταστήματος ο δε χώρος αυτής θα είναι επαρκής και πάντως όχι μικρότερος των 50 τ. μ. επιπλέον του ελαχίστου χώρου που προβλέπεται για την συγκρότηση των καταστημάτων αυτών, η οποία θα είναι διαχωρισμένη από τον υπόλοιπο χώρο με διαφανές άθραυστο υλικό. γ) θα υπάρχει ιδιαίτερος αυτοτελής αποθηκευτικός χώρος τουλάχιστον 5τ.μ. για τις ανάγκες της εγκατάστασης παραγωγής ζύθου, μέσα στον οποίο θα υπάρχει ιδιαίτερο ψυγείο αναλόγου χωρητικότητας αποκλειστικά για την διατήρηση του λυκίσκου. δ) Η απαγωγή των οσμών και των αερίων, που θα παράγονται κατά την παρασκευή του ζύθου θα γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 27 της παρούσας, τα προερχόμενα δε από την παραγωγή του ζύθου απορρίμματα θα συλλέγονται και θα αποκομίζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 33 της παρούσας. ε) Για την απόκτηση της άδειας της παραγράφου 1, του άρθρου 6 της παρούσας, ο ενδιαφερόμενος να λειτουργήσει κατάστημα εντός του οποίου θα παράγεται ζύθος θα επισυνάπτει, στη σχετική αίτησή του προς τον οικείο Ο.Τ.Α., μαζί με τα υπόλοιπα δικαιολογητικά και Υπεύθυνη Δήλωση του Ν. 1599/86 διπλωματούχου πολιτικού μηχανικού , στην οποία θα δηλώνεται η στατική επάρκεια του κτιρίου για τις ανάγκες των εγκαταστάσεων."

Ημ/νία: 26.02.2003
Ημ/νία Ισχύος: 23.09.1983
Λήμματα: Υγειονομικός έλεγχος ,Καταστήματα ,Προσφορά φαγητών και ποτών ,Καθισμένοι πελάτες ,Εστιατόριο

1. Οι απασχολούμενοι στα καταστήματα και στα εργαστήρια τροφίμων ή ποτών, ανεξαρτήτως της σχέσεως αυτών με την επιχείρηση (επιχειρηματίες ή και μέλη των οικογενειών τους, υπάλληλοι, εργάτες κλπ.), θα είναι καθαροί, θα έχουν κομμένα νύχια και περιποιημένη και καθαρή κόμη και, εφόσον διατηρούν τέτοια, γενειάδα. Κατά τη διάρκεια της εργασίας τους θα φορούν λευκή ή ανοικτόχρωμη μπλούζα, καθώς και ομοιόχρωμη ποδιά και κάλυμμα κεφαλής, αν ασχολούνται με την παρασκευή, επεξεργασία και συσκευασία τροφίμων ή ποτών. Γενικά, τα ανωτέρω άτομα θα έχουν άψογη εμφάνιση. 2. Για την εφαρμογή του δεύτερου εδάφιου της προηγούμενης παραγράφου, σχετικά με την καθαριότητα των ειδών ιματισμού, είναι συνυπεύθυνοι ο επιχειρηματίας και οι απασχολούμενοι στην επιχείρηση. Οι δαπάνες τόσο για την προμήθεια, όσοκαι για τον καθορισμό των ανωτέρω ειδών ιματισμού θα βαρύνουν την επιχείρηση. 3. Το ανωτέρω προσωπικό δεν επιτρέπεται να φορεί κατά τις ώρες της εργασίας του μάλλινα ενδύματα (από ύφασμα ή πλεκτά). Αν η χρήση τέτοιων ενδυμάτων επιβάλεται λόγω χαμηλής θερμοκρασίας στον εργασιακό χώρο, αυτό θα γίνεται κατά τρόπο που να καλύπτονται τα μάλλινα ενδύματα από την μπλούζα εργασίας. 4. Εξαιρετικά, οι σερβιτόροι των εστιατορίων, ζαχαροπλαστείων κ.τ.όμ. καταστημάτων πολυτελείας και Α’ κατηγορίας επιτρέπεται να φορούν ειδική για την εργασία τους ζακέττα, ακόμη και μάλλινη, μαύρου ή άλλου χρώματος, με την προϋπόθεση ότι θα διατηρείται καθαρή. Κατά τη θερινή περίοδο οι σερβιτόροι γενικά μπορούν να φορούν λευκό υποκάμισο. 5. Οι απασχολούμενοι σε καταστήματα ή εργαστήρια τροφίμων ή/και ποτών απαγορεύεται να κοιμούνται σε χώρους εργασίας ή ακόμη και σε βοηθητικούς χώρους του καταστήματος ή του εργαστηρίου. Επίσης απαγορεύεται η συγκρότηση υπνοδωματίων σε επικοινωνούντες με το κατάστημα ή το εργαστήριο χώρους. Η παρουσία ειδών κλινοστρωμνής στους χώρους εργασίας ή στους βοηθητικούς χώρους του καταστήματος ή εργαστηρίου τροφίμων ή/και ποτών ή σε επικοινωνούντες μ’ αυτό χώρους αποτελεί αποδεικτικό στοιχείο παραβάσεως της παρούσας παραγράφου. 6. Οι απασχολούμενοι στα καταστήματα και εργαστήρια τροφίμων ή/και ποτών ως χειριστές ή πωλητές τροφίμων ή ποτών, σερβιτόροι κ.α. (κύριο προσωπικό) είναι κυρίως υπεύθυνοι για την ατομική τους καθαριότητα και οφείλουν να ελέγχουν την καθαριότητα του τμήματός τους και του χρησιμοποιούμενου σ’ αυτό εξοπλισμού (σκευών, συσκευών, επίπλων κλπ.), για την οποία είναι συνυπεύθυνοι με τον καταστηματάρχη ή τον νόμιμο εκπρόσωπο της επιχειρήσσεως και το εντεταλμένο προσωπικό καθαριότητας, εκτός αν αποδειχθεί ότι η επιχείρηση δεν παρέχει τα απαραίτητα μέσα για την καθαριότητα των χώρων, επίπλων, συσκευών, σκευών κλπ. του καταστήματος ή εργαστηρίου, οπότε την ευθύνη για τη μη τήρηση της καθαριότητας τούτων έχει μόνον ο καταστηματάρχης ή ο νόμιμος εκπρόσωπός του. Τα ανωτέρω άτομα, πέρα από τον έλεγχο της καθαριότητας του τμήματός τους και του χρησιμοποιούμενου σ’ αυτό εξοπλισμού, οφείλουν να παίρνουν τα αναγκαία μέτρα για τη διατήρηση της καθαριότητας στο τμήμα τους καθ’ όλη τη διάρκεια της εργασίας τους. Το βοηθητικό προσωπικό καθαρισμού του χρησιμοποιουμένου εξοπλισμού γενικά (σκεύη, συσκευές, μηχανήματα, έπιπλα) και των χώρων καταστήματος ή εργαστηρίου τροφίμων ή/και ποτών (λαντζέρης, καθαρίστρια κ.α.) είναι κατά κύριο λόγο υπεύθυνο για τη σωστή και αποτελεσματική εκτέλεση της εργασίας του, εφόσον θα αποδειχθεί ότι ο καταστηματάρχης παρέχει τα απαραίτητα για τον σκοπό αυτόν μέσα. 7. Οι απασχολούμενοι σε καταστήματα ή εργαστήρια τροφίμων ή/και ποτών θα είναι υγιείς και θα έχουν βιβλιάριο υγείας, όπως ορίζει το άρθρο 14 της παρούσας. Σε περίπτωση νοσήσεως ατόμου απασχολουμένου σε κατάστημα ή εργαστήριο τροφίμων ή/και ποτών από τυφοειδή πυρετό, παράτυφο, δυσεντερία, φυματίωση ή άλλο μεταδοτικό νόσημα, η επιχείρηση και ο ιατρός που διέγνωσε το περιστατικό, οφείλουν να ενημερώσουν έγκαιρα περί τούτου την αρμόδια Υγειονομική Υπηρεσία, η οποία αμέσως προφορικώς και σε συνέχεια εγγράφως ειδοποιεί τον υπεύθυνο του καταστήματος ή εργαστηρίου τροφίμων ή/και ποτών για την απομάκρυνση του ασθενούς από την εργασία του. Ο ασθενής για να μπορέσει να επανέλθει στην εργασία του, πρέπει να προσκομίζει στην αρμόδια Υγειονομική Υπηρεσία βεβαίωση ιατρού του Ι.Κ.Α. ή προκειμένου για επαγγελματία απασχολούμενο στην επιχείρησή του, ιατρού του οικείου Ασφαλιστικού Οργανισμού ή της οικείας Υγειονομικής Υπηρεσίας στην οποία θα φαίνεται ότι, καθώς έχει διαπιστωθεί με ιατρική και απαραίτητα εργαστηριακή εξέταση, δεν είναι φορέας επικύνδυνων μικροβίων και ιών ή παρασίτων. Στη συνέχεια η αρμόδια Υγειονομική Υπηρεσία κατά την κρίση της θα εγκρίνει ή όχι την επάνοδο στην εργασία του ατόμου που απομακρύνθηκε απ’ αυτή για λόγους υγείας, ειδοποιώντας εγγράφως τον υπεύθυνο της επιχειρήσεως ή τον ίδιο τον επαγγελματία. Το άτομο που απομακρύνθηκε από την εργασία του για λόγους υγείας, προκειμένου να επανέλθει σ’ αυτή μπορεί ν’ απευθυνθεί και απ’ ευθείας στην αρμόδια Υγειονομική Υπηρεσία η οποία θα τον παραπέμψει για εργαστηριακή εξέταση και κατά την κρίση της θα εγκρίνει ή όχι την επάνοδο στην εργασάι του κατά τα ανωτέρω. Γενικά, η Υγειονομική Υπηρεσία μπορει να απαγορεύσει, πρόσκαιρα ή οριστικά, την εργασία σε όποιο άτομο κρίνει επικίνδυνο για τη δημόσια υγεία, είτε γιατί πάσχει από μεταδοτικό νόσημα ή είναι μικροβιοφόρο τέτοιου νοσήματος, είτε γιατί επανειλημμένα έχει διαπιστωθεί ότι δεν φροντίζει για την ατομική του καθαριότητα.

Ημ/νία: 23.09.1983
Ημ/νία Ισχύος: 23.09.1983
Λήμματα: Υγειονομικός έλεγχος ,Καταστήματα ,Εργαστήρια ,Τρόφιμα ,Ποτά ,Προσωπικό ,Ενδυμασία ,Καθαριότητα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙV Ειδικοί όροι ιδρύσεως και λειτουργίας καταστημάτων τροφίμων ή και ποτών. 1. Οι διατάξεις του πρόντος άρθρου εφαρμόζονται στα καταστήματα, στα οποία προσφέρονται σε καθισμένους πελάτες καφές και άλλα ροφήματα, ορισμένα είδη γλυκισμάτων, που παρασκευάζονται σε αναγνωρισμένα εργαστήρια ή εργοστάσια, αναψυκτικά ποτά και οινοπνευματώδη ποτά με συνοδεία ή μη πρόχειρου μεζέ, ο οποίος προσφέρεται όπως φέρεται στο εμόριο χωρίς ιδιαίτερη επεξεργασία στο κτάστημα (ελιές, σαλάμι, τυρί, αγγούρι, ντομάτα, αυγό βραστό, ξηροί καρποί κ.τ.όμ.), καθώς και τόστο ή άλλου είδους σάντουϊτς, που περίεχουν είδη, τα οποία δεν απαιτούν ιδιαίτερη επεξεργασία στο κατάστημα, τυρί τηγανιστό, λουκάνικο βραστό ή ψητό ή τηγανιστό και βραστό ή ψητό χταπόδι. 2. Αναλόγως των κυρίως προσφερομένων σε ένα κατάστημα του παρόντος άρθρου ειδών, το κατάστημα τούτο χαρακτηρίζεται ως: α. Καφενείο (παραδοσιακό), αν προσφέρονται σ’ αυτό κυρίως ελληνικός καφές και με οποιοδήποτε άλλο τρόπο παρασκευασμένος καφές και άλλα ροφήματα, γλυκά κουταλιού και ταψιού, τυποποιημένα παγωτά και ποτά, γενικά, είτε οινοπνευματώδη, είτε αναψυκτικά (εμφιαλωμένα και μη). Τα οινοπνευματώδη ποτά προσφέρονται με τη συνοδεία ή μη πρόχειρου μεζέ, ο οποίος προσφέρεται όπως φέρεται στο εμόριο, χωρίς ιδιαίτερη επεξεργασία στο κατάστημα (ελιές, σαλάμι, τυρί, αλίπαστα, αγγούρι, ντομάτα, αυτό βραστό, ξηροί καρποί κ.τ.όμ.), καθώς και τυρί τηγανιστό, λουκάνικο βραστό ή ψητό ή τηγανιστό και χταπόδι βραστό ή ψητό. β. Καφετερία (εκσυγχρονισμένο καφενείο), αν προσφέρονται σ’ αυτό κυρίως κάθε είδους καφές και άλλα ροφήματα, ποτά οινοπνευματώδη και αναψυκτικά, ορισμένα γλυκίσματα, όπως γλυκά κουταλιού, γλυκά ταψιού, πάστες, αμυγδαλωτά, κώκ, εκλαίρ, παγωτά γενικά, και τυρόπιττες, τόστο και άλλου είδους σάντουϊτς, τα οποία περιέχουν είδη, που δεν απαιτούν ιδιαίτερη επεξεργασία στο κατάστημα. Τα οινοπνευματώδη ποτά προσφέρονται με τη συνοδεία ή μη πρόχειρου μεζέ, ο οποίος προσφέρεται όπως φέρεται στο εμπόριο χωρίς ιδιαίτερη επεξεργασία στο κατάστημα (ελιές, τυρί, σαλάμι, αλίπαστα κλπ.). γ. Μπαρ, αν προσφέρονται σ’ αυτό κυρίως οινοπνευματώδη ποτά, με τη συνοδεία ή μη πρόχειρου μεζέ, ο οποίος προσφέρεται όπως φέρεται στο εμόριο, χωρίς ιδιαίτερη επεξεργασία στο κατάστημα (ελιές, τυρί, σαλάμι, αλίπαστα, αγγούρι, ντομάτα, αυτό βραστό, ξηροί καρποί κ.τ.όμ.), καθώς και τυρόπιττες, τόστ ή άλλου είδους σάντουϊτς, που περιέχουν είδη, τα οποία δεν απαιτούν ιδιαίτερη επεξεργασία στο κατάστημα, τυρί τηγανιστό, λουκάνικο βραστό ή ψητό ή τηγανιστό και χταπόδι βραστό ή ψητό. Στο μπάρ είναι δυνατό να προσφέρονται περιστασιακώς, πλην των ανωτέρω ειδών, και καφές γενικά και διάφορα αναψυκτικά ποτά. Το κατάστημα, στο οποίο προσφέρεται κυρίως κρασί με τη συνοδεία ή μη του ανωτέρω αναφερομένων μεζέδων, χαρακτηρίζεται ειδικότερα ως οινοπωλείο. Τα οινοπωλεία μπορούν να διαθέτουν κρασί χύμα για κατανάλωση στην κατοικία του πελάτη. δ. Κυλικείο, αν προσφέρονται καφές ελληνικός ή άλλου είδους καφές και ροφήματα γενικά, ποτά οινοπνευματώδη και αναψυκτικά, ορισμένα είδη γλυκισμάτων, όπως γλυκά κουταλιού, γλυκά ταψιού, κώκ, εκλαίρ, πάστες και παγωτά, τόστ ή άλλα σύντουϊτς, που περιέχουν είδη, τα οποία δεν απαιτούν ιδιαίτερη επεξεργασία στο κατάστημα, και πίττες γενικά. Τα οινοπνευματώδη ποτά προσφέρονται με τη συνοδεία ή μη πρόχειρου μεζέ, ο οποίος προσφέρεται όπως φέρεται στο εμπόριο χωρίς ιδιαίτερη επεξεργασία στο κατάστημα (ελιές, τυρί, αλίπαστα, σαλάμι, ντομάτα κ.τ.όμ.). Τα ανωτέρω γλυκίσματα, τα παγωτά και οι πίττες θα παρουσιάζονται σε αναγνωρισμένα εργαστήρια ή εργοστάσια, γεγονός που θα αποδεικνύεται κάθε φορά με τα τιμολόγια πωλήσεως. Στα κυλικεία του παρόντος άρθρου, τα οποία κατά κανόνα λειτουργούν σε λέσχες σφαιριστήρια, αίθουσες ανακοχής αεροδρομίων και σιδηροδρομικών σταθμών ή άλλου είδους παρόμοιους χώρους, στους οποίους παραμένουν επί πολύ χρόνο καθισμένοι πελάτες, δεν υπάγονται τα κυλικεία, που εξυπηρετούν περαστικούς πελάτες και που αναφέρονται στο άρθρο 42 της παρούσας. "(ε) Ανοικτό Μπαρ (OPEN BAR) είναι το κατάστημα στο οποίο προσφέρονται τα είδη που προσφέρονται στα Μπαρ, σύμφωνα με το εδάφιο (γ) του παρόντος. Επιτρέπεται η λειτουργία OPEN BAR σαν ανεξάρτητο κατάστημα ή μικτό με άλλα καταστήματα μόνο του άρθρου αυτού". 3. Στα κταστήματα του παρόντος άρθρου επιτρέπεται η εγκατάσταση μηχανημάτων στιγμιαίας παρασκευής παγωτού, υπό οτυς περιγραφόμενους στην παρ. 14 του άρθρου 39 της παρούσας όρους και προϋποθέσεις. Επίσης επιτρέπεται η Παρασκευή και η διάθεση λουκουμάδων στα καταστήματα του παρόντος άρθρου, με την προϋπόθεση ότι η Παρασκευή τούτων θα γίνεται σε ιδιαίτερο παρασκευαστήριο, όπως ορίζεται κατωτέρω στην παρ. 4α(2) του παρόντος. Η προσφορά φαγητών στα ανωτέρω καταστήματα απαγορεύεται, εκτός αν λειτουργούν ως μικτά καταστήματα με εστιατόριο, σνακ μπαρ, πιτσαρία κλπ., οπότε θα έχουν την απαραίτητη συγκρότηση, σύμφωνα με τα άρθρα 38 και 40 της παρούσας, και θα μπορούνν να διαθέτουν τα επιτρεπόμενα για το συστεγαζόμενο κατάστημα είδη. 4. Τα καταστήματα του παρόντος άρθρου θα πληρούν, εκτός των γενικών όρων, που αναφέρονται στα σχετικά άρθρα του προηγούμενου Κεφαλαίου, και τους ακόλουθους όρους και προϋποθέσεις: α. Για την εγκατάσταση των ανωτέρω καταστημάτων απαιτείται χώρος επαρκής, ώστε να εξασφαλίζονται οι απαραίτητες συνθήκες υγιεινής και άνετης εκτελέσεως των προβλεπομένων εργασιών και παραμονής των πελατών, και πάντως δεν θα είναι μικρότερος από το άθροισμα των επιβαλλόμενων με τις ακόλουθες διατάξεις του παρόντος άρθρου, ως ελάχιστων, εμβαδών των απαραίτητων διαμερισμάτων του καταστήματος, όπως αναλυτικά καθορίζονται στο Παράρτημα Ι. Ο χώρος κάθε καταστήματος θα περιλαμβάνει τα ακόλουθα διαμερίσματα, τα οποία θα πληρούν, πλην των όρων, που επιβάλλουν οι σχετικές διατάξεις του Κεφαλαίου ΙΙΙ της παρούσας ή άλλων Υγειονομικών Διατάξεων, και τους κατωτέρω αναφερόμενους όρους και προϋποθέσεις: (1). Αίθουσα πελατών, στην οποία αναπτύσσονται τα τραπέζια και τα καθίσματα και, πέρα από αυτά, τοποθετούνται το ψυγείο και ο μπουφές. Το δάπεδο της ανωτέρω αίθουσας θα είναι αδιαπότιστο και λείο, όπως ορίζει το άρθρο 20 της παρούσας. Προκειμένου όμως για καταστήματα πολυτελούς κατασκευής, η Υγειονομική Υπηρεσία μπορεί να επιτρέψει, κατά την κρίση της και κατόπιν σύμφωνης γνώμης της οικείας Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, την επικάλυψη του δαπέδου της αίθουσας πελατών με πυράντοχο τάπητα-μοκέττα, αν διαπιστώσει ότι υπάρχουν τα απαραίτητα μέσα καθαρισμού του, αλλά και οφείλει να επιβάλει την αφαίρεση του, αν διαπιστώσει ότι είναι μόνιμα ακάθαρτος σε τέτοιο βαθμό, ώστε να είναι αδύνατος ο καθαρισμός του. Απαγορεύεται η επικάλυψη των τοίχων των ανωτέρω αιθουσών με ψάθες ή ύφασμα καναβιού (λινάτσα) κ.τ.όμ. ή με οποιοδήποτε άλλο μη αδιαπότιστο και μη λείο υλικό, το οποίο δεν επιδέχεται πλύσιμο, επιτρέπεται όμως η χρησιμοποίηση για τον σκοπό αυτόν αδιάβροχης ταπετσαρίας. Εξαιρετικώς, προκειμένου για καταστήματα πολυτελούς κατασκευής, επιτρέπεται, κατόπιν σύμφωνης γνώμης της οικείας Πυροσβεστικής Υπηρεσίας, η επικάλυψη των τοίχων των εν λόγω αιθουσών με στιλβωμένο ξύλο, με τον όρο ότι τέτοιες επιφάνειες θα καθαρίζονται συχνά, ώστε να διατηρούνται συνεχώς καθαρές και απαλλαγμένες από σκόνες. Επίσης, σε καταστήματα πολυτελούς κατασκευής επιτρέπεται, για λόγους διακοσμητικούς, η δημιουργία με ειδική επεξεργασία ανώμαλων, αλλά αδιαπότιστων, επιφανιών των τοίχων, με την προϋπόθεση ότι οι σχηματιζόμενες κοιλότητες θα είναι αβαθείς και λείες, ώστε να πλύνονται εύκολα, και ότι θα διατηρούνται καθαρές με τη φροντίδα και την ευθύνη του καταστηματάρχη ή νόμιμου εκπροσώπου του. Απαγορεύεται η επικόλληση στους τοίχους αφισών, λιθογραφιών κλπ. διακοσμητικών, διαφωτιστικών και ενημερωτικών έντυπων υλικών, εκτός αν αυτά αναρτώνται τοποθετημένα εντός υαλόφρακτων πλαισίων, τα οποία θα διατηρούνται καθαρά και απαλλαγμένα από σκόνες, ή είναι τέτοια η κατασκευή τους, ώστε να καθαρίζονται εύκολα. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, κατά την κρίση της αρμόδιας Υγειονομικής Υπηρεσίας, επιτρέπεται η τοποθέτηση ή και η ανάρτηση σε διάφορα σημεία της αίθουσας πελατών διαφόρων αντικειμένων, για λόγους διακοσμητικούς, με τον όρο ότι τα αντικείμενα αυτά θα είναι απαλλαγμένα από σκόνες και γενικά θα διατηρούνται καθαρά. Ο μέγιστος αριθμός των καθισμάτων, που είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών των καταστημάτων του παρόντος άρθρου, ισοδυναμεί με το πηλίκον της διαιρέσεως του ωφέλιμου εμβαδού αυτής διά του απαιτούμενου για κάθε κάθισμα χώρου 1,40 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι κινητά, ή 0,70 τ.μ., αν τα καθίσταμα είναι σταθερά. Ως ωφέλιμος χώρος της αίθουσας πελατών εννοείται εδώ ο χώρος, ο οποίος προσφέρεται για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων μετά την αφαίρεση της συνολικής εκτάσεως, που χρησιμοποιείται για την εγκατάσταση στην αίθουσα αυτή των ψυγείων, προθηκών, ερμαριών, μπουφέ, ταμείου κλπ. καθώς και, προκειμένου για Κέντρα Διασκεδάσεως, της πίστας και της ορχήστρας ή των στερεοφωνικών μηχανημάτων. Κατ’ εξαίρεση των ανωτέρω, προκειμένου για μικρά καταστήματα, ως απαιτούμενος για κάθε κάθισμα χώρος στην αίθουσα πελατών μπορεί να θεωρηθεί ο χώρος 1 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι κινητά, ή 0,65 τ.μ., αν τα καθίσματα είναι σταθερά. Πάντως ο καθοριζόμενος με βάση τους ανωτέρω συντελεστές μέγιστος αριθμός καθισμάτων σε καμιά περίπτωση δεν θα υπερβαίνει τα πενήντα (50) καθίσματα. Τα τρία προηγούμενα εδάφια δεν εφαρμόζονται σε περιπτώσεις αναπτύξεως τραπεζιών και καθισμάτων σε υπαίθριο χώρο, στις οποίες ο κατά κάθισμα χώρος υπολογίζεται ανάλογα με το μέγεθος των χρησιμοποιούμενων τραπεζιών και καθισμάτων. Πάντως ο συνολικός αριθμός των αναπτυσσόμενων στον ύπαιθρο χώρο καθισμάτων δεν θα υπερβαίνει τον αναλογούντα στο μέγεθος και στη συγκρότηση των στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων του καταστήματος αριθμό τούτων (Παράρτημα Ι). Γενικά, ο κατά τα ανωτέρω υπολογιζόμενος μέγιστος αριθμός των καθισμάτων, που είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών του καταστήματος ή σε υπαίθριο χώρο τούτου, προσδιορίζει τη δυναμικότητα του καταστήματος, με βάση την οποία υπολογίζονται οι άλλο χώροι του. Αν για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων καταστήματος χρησιμοποιούνται, κατά καιρούς, άλλοτε κλειστή αίθουσα πελατών και άλλοτε ανοικτός υπαίθριος χώρος, για τον υπολογισμό της δυναμικότητας του καταστήματος και των απαραίτητων εμβαδών των χώρων εργασίας και των βοηθητικών χώρων του, θα λαμβάνεται υπόψη ο ένας από τους ανωτέρω χώρους και συγκεκριμένα αυτός, στον οποίο μπορούν να αναπτυχθούν τα περισσότερα καθίσματα. Ο μέγιστος αριθμός καθισμάτων, που υπολογίζεται ότι είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών καταστήματος του παρόντος άρθρου ή σε υπαίθριο χώρο τούτου, θα αναφέρεται στη γνωμοδότηση της Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει, της Υγειονομικής Υπηρεσίας και στην άδεια λειτουργίας του καταστήματος μετά την αναγραφή του είδους τούτου, με την ένδιεξη: "δυναμικότητας (τόσων) καθισμάτων". Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου, οι αναφερόμενες στον υπολογισμό της δυναμικότητας καταστήματος του άρθρου τούτου, δεν εφαρμόζονται στα ήδη λειτουργούντα όμοια καταστήματα, για τα οποία ο αριθμός των καθισμάτων, που επιτρέπεται να αναπτύσσονται σ’ αυτά, έχει υπολογισθεί διαφορετικά με βάση παλαιότερες Υγειονομικές Διατάξεις. Η ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό (αυλή, κήπος κ.τ.όμ.) ή κοινόχρηστο (πεζοδρόμιο, πλατεία, στοά κ.τ.όμ.), μπορεί να επιτραπεί με την προϋπόθεση ότι ο χώρος αυτός, όπως και το περιβάλλον του, θα είναι απαλλαγμένος ανθυγιεινών εστιών και κάθε είδους δυσμενών παραγόντων και κινδύνων για ατυχήματα. Η γνωμοδότηση της Υγειονομικής Επιτροπής ή, εν ελλείψει, της Υγειονομικής Υπηρεσίας για την ανάπτυξη των καθισμάτων καταστήματος σε κοινόχρηστο υπαίθριο χώρο, εκδιδόμενη βάσει αποκλειστικά Υγειονομικών κριτηρίων, δεν πρέπει να θεωρηθεί σαν υποκατάσταση της σχετικής άδειας της οικείας Δημοτικής ή Κοινοτικής Αρχής, μόνης αρμόδιας για την παραχώρηση του δικαιώματος χρήσεως του κοινόχρηστου χώρου, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις της ισχύουσας νομοθεσίας για τις προσόδους των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοικήσεως. Σε περιπτώσεις που κατάστημα δεν διαθέτει κλειστή αίθουσα πελατών και για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων χρησιμοποιείται εποχιακώς μόνον ιδιωτικός ή κοινόχρηστος υπαίθριος χώρος, όλοι οι άλλοι απαραίτητοι χώροι εργασίας (χώρος μπουφέ και ψυγείων, παρασκευαστήριο, χώρος πλύσεως σκευών κλπ.) και βοηθητικοί χώροι (αποθήκη, αποχωρητήρια, αποδυτήρια προσωπικού κλπ.) θα είναι στεγασμένοι σε κατάλληλο κτίριο και θα πληρούν, ως προς την κατασκευή και τη συγκρότηςη τους, τους όρους και τις προϋποθέσεις, που περιγράφονται στα σχετικά άρθρα του προηγούμενου Κεφαλαίου, στο παρόν άρθρο και σε κάθε άλλη σχετική Υγειονομική Διάταξη. Προκειμένου για καταστήματα, που λειτουρογύν κατά τη θερινή μόνον περίοδο, είναι δυντό να επιτραπεί η εγκατάσταση των αποχωρητηρίων τους έξω από το κτίριο, στο οποίο στεγάζονται οι άλλοι χώροι εργασίας και βοηθητικοί χώροι, σύμφωνα με το τρίτο εδάφιο της παρ. 4 του άρθρου 25 της παρούσας. Το ελάχιστο εμβαδόν του κτιρίου, που προορίζεται για τη στέγαση των χώρων εγκαταστάσεως των ψυγείων, μπουφέ κλπ., του παρασκευαστηρίου, των συστημάτων πλύσεως σκευών, των αποχωρητηρίων και των τυχόν άλλων απαραίτητων, ανάλογα με τη δυναμικότητα του καταστήματος, χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων των καστηματών του προηγούμενου εδαφίου, θα είναι όσο και το απαιτούμενο για τα αντίστοιχα καταστήματα με αίθουσα πελατών της ιδιας δυναμικότητας, μετά την αφαίρεση του απαραίτητου για την αίθουσα πελατών εμβαδού και τον διπλασιασμό περίπου του χώρου εγκαταστάσεως ψυγείων, μπουφέ, ταμείου κλπ., όπως ορίζεται στο Παράρτημα Ι (στήλη 13). Γενικά, αν για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων χρησιμοποιείται υπαίθριος χώρος, ιδιωτικός ή κοινόχρηστος, οι στεγασμένοι χώροι εργασίας και βοηθητικοί χώροι του καταστήματος και η συγκρότηση τούτου θα είναι ανάλογοι με τον αριθμό των αναπτυσσομένων καθισμάτων (δυναμικότητα του καταστήματος), όπως ορίζουν οι σχετικές διατάξεις του παρόντος, ή, και αντίστροφα, ο αριθμός των αναπτυσσομένων σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, καθισμάτων θα είναι ανάλογος με το μέγεθος και τη συγκρότηση των υπαρχόντων στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων, όπως φαίνεται στο Παράρτημα Ι. Δεν επιτρέπεται υπέρβαση του αναλογούντος στους ανωτέρω χώρους αριθμού καθισμάτων αναπτυσσομένων σε υπαίθριο χώρο. Αν η Υγειονομική Υπηρεσία διαπιστώσει ότι κατάστημα έχει αναπτύξει σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, καθίσματα περισσότερα από όσα αναλογούν στους στεγασμένους χώρους εργασίας και βοηθητικούς χώρους του, καθώς και στη συγκρότηση του, ζητεί τον άμεσο περιορισμό του αριθμού των καθισμάτων στον αναλογούντα, σύμφωνα με τα ανωτέρω, αριθμό τούτων. Σε περιπτώσεις μη συμμορφώσεως του νομέα του καταστήματος ή υποτροπής, πέρα από την ποινική δίωξη τούτου, εφαρμόζεται και το άρθρο ΙΙ της παρούσας. Αν κατάστημα διαθέτει στεγασμένη αίθουσα πελατών και κατά καιρούς, εποχιακά, αναπτύσσει τραπέζια και καθίσματα και σε υπαίθριο χώρο, ιδιωτικό ή κοινόχρηστο, ο αριθμός των αναπτυσσομένων στον υπαίθριο χώρο καθισμάτων υπολογίζεται, σύμφωνα με τα ανωτέρω, σε συσχετισμό με το μέγεθος των στεγασμένων χώρων εργασίας και βοηθητικών χώρων και με τη συγκρότηση του, ανεξάρτητα από τον αριθμό των αναπτυσσομένων στην κλειστή αίθουσα καθισμάτων. Σε καταστήματα με είσοδο σε στοά μπορεί για την ανάπτυξη τραπεζιών και καθισμάτων να χρησιμοποιηθεί, κατά τα οριζόμενα ανωτέρω, τυχόν υπάρχουσα απέναντι ή δίπλα από το κατάστημα αίθουσα με είσοδο στη στοά. (2). Παρασκευαστήριο, στο οποίο γίνεται η Παρασκευή του καφέ και των άλλων ροφημάτων και η ετοιμασία των πρόχειρων μεζέδων και γενικά των προσφερομένων ειδών. Ο χώρος του παρασκευαστηρίου θα είναι ιδιαίτερος, έστω και νοητά χωρισμένος από την αίθουσα πελατών, και θα έχει εμβαδόν, προκειμένου για καταστήματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως από 51 μέχρι 100 καθισμάτων, 4 τ.μ. Αν το κατάτημα έχει δυνατότητες αναπτύξεως περισσότερων από 100 καθισμάτων, το ανωτέρω ελάχιστο εμβαδόν του παρασκευαστηρίου θα είναι αυξημένο κατά 2 τμ. για κάθε επί πλέον 100/τάδα ή μέρος αυτής καθισμάτων. Ως μέρος της 100/τάδας καθισμάτων θα θεωρείται αριθμός καθισματων μεταξύ 20 και 100. Στα καταστήματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως μέχρι και 50 καθισμάτων, το εμβαδόν του παρασκευαστηρίου θα είναι 3 τ.μ. τουλάχιστον. Εξαιρούνται από την υποχρέωση να διαθέτουν ιδιαίτερο παρασκευαστήριο τα αμιγή μπαρ, στα οποία κατά κανόνα δεν παρασκευάζονται καφές και άλλα ροφήματα, και οι καφετέρειες, τα καφενεία και κυλικεία, εφόσον ο καφές και τα ροφήματα γενικά παρασκευάζονται με ειδική ηλεκτρική συσκευή στον χώρο του μπουφέ. Στα καταστήματα όμως αυτά τα οινοπνευματώδη ποτά θα προσφέρονται με ξηρούς καρπούς ή με πρόχειρους μεζέδες (τυρί, ελιές, ντομάτα κλπ.), που δεν απαιτούν οποιαδήποτε επεξεργασία με χρήση εστίας. Οι επιφάνειες των τοίχων του παρασκευαστηρίου, μέχρι 1,80 μ. ύψος, θα είναι λείες και αδιαπότιστες (επενδυμένες με πλακίδια εφυμαλωμένης πορσελάνης ή ελαιοχρωματισμένες κατόπιν σχετικής προεργασίας). Σύστημα απαγωγής αερίων καύσεως κλπ. στα παρασκευαστήρια των καταστημάτων του παρόντος άρθρου δεν είναι απαραίτητο. Στα καταστήματα του παρόντος άρθρου, εφόσον παρασκευάζονται και προσφέρονται σ’ αυτά λουκουμάδες, θα υπάρχει επί πλέον και ιδιαίτερο παρασκευαστήριο λουκουμάδων εμβαδού 6 τ.μ. τουλάχιστον. Το παρασκευαστήριο τούτο θα είναι τελείως απομονωμένο από τους άλλους χώρους του καταστήματος με υαλοστάσιο ή άλλο κατάλληλο χώρισμα, θα έχει τους τοίχους επενδυμένους μέχρι 1,30 μ.ύψος με πλακίδια εφυαλωμένης πορσελάνης και θα διαθέτει απαραίτητα κατάλληλο σύστημα εξουδετερώσεως των οσμών και αερίων, σύμφωνα με το άρθρο 27 της παρούσας. (3). Χώρος πλύσεως σκευών, ο οποίος, προκειμένου για καταστηματα που έχουν δυνατότητες αναπτύξεως από 51 μέχρι 100 καθισμάτων, θα έχει εμβαδόν 3 τ.μ. τουλάχιστον. Στα καταστήματα δυναμικότητας μεγαλύτερης των 100 καθισμάτων το ανωτέρω ελάχιστο εμβαδόν του χώρου πλύσεως των σκευών αυξάνεται κατά 1 τ.μ. για κάθε μια επί πλέον 100/τάδα ή μέρος αυτής (μεταξύ 20 και 100) καθισμάτων. Στα καταστήματα δυναμικότητας μικρότερης των 50 καθισμάτων το εμβαδόν του ανωτέρω χώρου θα είναι τουλάχιστον 2 τ.μ. Στα καταστήματα του παρόντος άρθρου επιτρέπεται, κατά παρέκκλιση της σχετικής διατάξεως του άρθρου 26 της παρούσας, η συνύπαρξη του παρασκευαστηρίου και του συστήματος πλύσεως σκευών σε ενιαίο, νοητώς χωρισμένο από την αίθουσα πελατών, χώρο συνολικού εμβαδού ίσου με το άρθοισμα των προβλεπομένων ανωτέρω για κάθε ένα από τα διαμερίσματα αυτά εμβαδών. Στον χώρο πλύσεως σκευών θα υπάρχει σύστημα πλύσεως των σκευών με δύο λεκάνες. Κατά τα άλλα, για τον τρόπο κατασκευής, τη συγκρότηση και τον εξοπλισμό του χώρου τούτου, καθώς και για τον τρόπο πλύσεως των σκευών, εφαρμόζεται το άρθρο 26 της παρούσας. Τα καταστήματα του παρόντος άρθρου, στα οποία αναπτύσσονται πάνω από 200 καθίσματα, πρέπει απαραίτητα να διαθέτουν ηλεκτρικό πλυντήριο για την πλύση των σκευών, αλλά και εφεδρικό διπλό σύστημα πλύσεως σκευών, σύμφωνα με το άρθρο 26 της παρούσας. Απαλλάσσονται από την υποχρέωση να έχουν ιδιαίτερο χώρο πλύσεως σκευών με την ανωτέρων συγκρότηση ορισμένα μικρά κυλικεία με δυνατότητες αναπτύξεως μέχρι και 20 καθισμάτων, εφόσον χρησιμοποιούν μόνο μιας χρήσεως σκεύη προσφοράς ποτών, γλυκισμάτων κλπ. Στα καταστήματα όμως αυτά θα υπάρχει μονός νεροχύτης με εγκατάσταση ζεστού και κρύου νερού, τοποθετημένος στον χώρο του μπουφέ ή στο παρασκευαστήριο, στον οποίο θα πλύνονται τα χρησιμοποιούμενα κατά τους διάφορους χειρισμούς των τροφίμων σκεύη (πιατέλες, λαβίδες, σπάτουλες, μπρίκια κλπ.). Στην άδεια τέτοιου καταστήματος, μετά την αναγραφή του είδους του κλπ. θα προστίθεται η φράση: "(εξυπηρέτηση των πελατών μόνο με σκεύη μιας χρήσεως)". (4). Αποχωρητήρια. Ο αριθμός τούτων θα είναι ανάλογος με τον αριθμό των καθισμάτων, που είναι δυνατό να αναπτυχθούν στην αίθουσα πελατών ή σε αντοικτό υπαίρθιο χώρο και με τον αριθμό των απασχουμένων κατά βάρδια ατόμων, σύμφωνα με το άρθρο 25 της παρούσας. β. Εκτός από τους ανωτέρω χώρους, τα μεγάλης κινήσεως καταστήματα του παρόντος άρθρου, τα οποία απασχολύν προσωπικό πάνω από τρία άτομα, θα διαθέτουν και αποδυτήριο προσωπικού, όπως ορίζεται στο άρθρο 30 της παρούσας. Η αποθήκη τροφίμων δεν είναι απαραίτητη στα καταστήματα του παρόντος άρθρου. Συνιστάται όμως η ύπαρξη ιδιαίτερου χώρου, προοριζόμενου για την τοποθέτηση των κιβωτίων με τις γεμάτες ή τις κενές φιάλες των ποτών. Ο χώρος αυτός θα έχει εμβαδόν ανάλογο με τη δυναμικότητα του καταστήματος, ώστε να καλύπτει πλήρως τις ανάγκες του, και θα είναι χωρισμένος από τους άλλου χώρους έστω και με ξυλοκατασκευή. 5. Σκεύη. Τα καταστήματα του παρόντος άρθρου θα διαθέτουν επαρκή, για την εύρυθμη λειτουργία τους, αριθμό σκευών προσφοράς γλυκισμάτων, ποτών κλπ. Τα επιτραπέζια αυτά σκεύη θα είναι κατασκευασμένα από κατάλληλο, ώστε να μη φθείρονται εύκολα, και μη απαγορευμένο από τη σχετική νομοθεσία υλικό και δεν θα παρουσιάζουν φθορές και ρωγμές ή, προκειμένου για μεταλλικά σκεύη, οξιδώσεις ή παραμορφώσεις. Οσα σκεύη παρουσιάζουν φθορές ή ρωγμές ή οξιδώσεις ή παραμορφώσεις θα απομακρύνονται με τη φροντίδα του καταστηματάρχη. Αν χρησιμοποιούνται σκεύη μιας χρήσεως θα υπάρχει αναρτημένη σε εμφανές σημείο του καταστήματος επιγραφή, με την οποία θα υποδεικνύεται στους πελάτες να καταστρέφουν μόνοι τους τα ανωτέρω σκεύη αμέσως μετά τη χρήση τους. Τα κάθε είδους σκεύη θα διατηρούνται καθαρά σε κατάλληλες κλειστές προθήκες ή ερμάρια, ώστε να προστατεύονται από τις ρυπάνσεις. Οι σωληνίσκοι αναρροφήσεως των ποτών και τα κουταλάκια μιας χρήσεως, που ενδεχομένως συνοδεύουν τα αναψυκτικά ποτά και τα παγωτά, θα έχουν αποστειρωθεί στο εργοστάσιο παραγωγής τους και θα έχουν τοποθετηθεί κατά τεμάχιο σε κλειστή θήκη από αδιάβροχο χαρτί ή πλαστική. 6. Επιπλα - ψυγεία. Τα χρησιμοποιούμενα έπιπλα θα είναι καλής κατασκευής με λείες, ελαιοχρωματισμένες ή στιλβωμένες επιφάνειες και θα διατηρούνται απόλυτα καθαρά. Οι ταπετσαρίες των καθισμάτων, αν χρησιμοποιούνται τέτοια καθίσματα, θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση, χωρίς σχισίματα ή άλλες φθορές. Η τσόχα με την οποία καλύπτονται οι επιφάνειες των χρησιμοποιουμένων για χαρτοπαίγνιο τραπεζιών, των μπιλιάρδων κλπ., θα διατηρούνται σε πολύ καλή κατάσταση και απόλυτα καθαρή. Οι οριζόντιες επιφάνειες των πάγκων, πάνω στις οποίες γίνονται οι διάφοροι χειρισμοί τροφίμων, θα είναι κατασκευασμένες από σκληρό υλικό (μάρμαρο, ανοξίδωτος χάλυβας ή, όπου επιβάλλεται τούτο λόγω της φύσεως της εργασίας, σκληρό ξύλο) χωρίς ρωγμές ή άλλες φθορές. Οι προθήκες και τα ερμάρια σκευών ή τροφίμων θα κλείνουν ερμητικά, ώστε να εμποδίζεται η είσοδος ποντικών, βλαβερών εντόμων και σκόνης. Θα υπάρχουν ψυγεία, σύμφωνα με το άρθρο 29 της παρούσας, τα οποία θα διατηρούνται απόλυτα καθαρά. 7. Αν το κατάστημα προσφέρει για χρήση από τους πελάτες παιγνιόχαρτα, τάβλια κ.τ.όμ., τα είδη αυτά θα διατηρούνται σε καλή κατάσταση και θα καθαρίζονται συχνά, ώστε να είναι πάντοτε απόλυτα καθαρά. Φθαρμένα ή ακάθαρτα παιγνιόχαρτα θα απομακρύντοναι ή θα καταστρέφονται με τη φροντίδα του καταστηματάρχη. 8. Τα γλυκίσματα και άλλα παρασκευάσματα, καθώς και όλα γενικά τα τρόφιμα, που τρώγονται όπως έχουν, θα διατηρούνται σε κατάλληλες κλειστές προθήκες ή ερμάρια για να προστατεύονται από κάθε είδους ρυπάνσεις και μολύνσεις (μύγες, κατσαρίδες, ποντικοί, κονιορτός κλπ.). Ειδικότερα, τα ευαλλοίωτα τρόφιμα θα διατηρούνται σε κατάλληα ψυγεία υπό σταθερή ψύξη, κάτω από +7 βαθμούς κελσίου ή προκειμένου για παγωτά σε κατάψυξη -10 βαθμούς κελσίου τουλάχιστον. Τα παρασκευάσματα, που προσφέρονται ζεστά (τυρόπιττες κ.τ.όμ.) θα διατηρούνται σε θερμοθαλάμους υπό θερμοκρασία +60 βαθμούς κελσίου τουλάχιστον. Η κατ’ αντίθετο προς τα ανωτέρω τρόπο έκθεση και διατήρηση των προαναφερόμενων τροφίμων, καθώς και η ψηλάφηση τους από το προσωπικό του καταστήματος ή τους πελάτες, απαγορεύεται. 9. Η λήψη των γλυκισμάτων ή άλλων παρασκευασμάτων και τροφίμων γενικά, που τρώγονται όπως έχουν, για την τοποθέτηση τους στα πιάτα ή για την προσφορά τους στον πελάτη θα γίνεται με ειδικά για τον σκοπό αυτόν προοριζόμενα όργανα (κουτάλια, λαβίδες, σπάτουλες κλπ.) και όχι με τα χέρια. Η μεταφορά των σκευών, που περιέχουν γλυκίσματα, ποτά κλπ., θα γίνεται με δίσκους και κατά τρόπο, που να μην τοποθετείται το ένα σκεύος πάνω στο άλλο. Η μεταφορά των καφέδων, γλυκών, ποτών κλπ. από τα καφενεία, κυλικεία κλπ. σε άλλα εξυπηρετούμενα καταστήματα ή γραφεία θα γίνεται με ειδικούς κλειστούς δίσκους κατά τρόπο που να προστατεύονται από τις κάθε είδους ρυπάνσεις. 10. Τα τρόφιμα και ποτά θα έχουν τους συνήθεις οργανοληπτικούς χαρακτήρες (οσμή, γεύση, όψη) και θα πληρούν, ως προς την επίδρασή τους στην υγεία του ανθρώπου, τους υγειονομικούς όρους και προϋποθέσεις, που ορίζουν ο Κώδικας τροφίμων, οι αναφερόμενες στα τρόφιμα διατάξεις Υγειονομικών Διατάξεων και γενικά οι διατάξεις της εκάστοτε ισχύουσας νομοθεσίας για τα τρόφιμα. 11. Τα προσφερόμενα γλυκίσματα κλπ. παρασκευάσματα θα προέρχονται από νομίμως λειτουργούντα εργαστήρια ή εργοστάσια και θα μεταφέρονται από τους χώρους παραγωγής τους σε κλειστά δοχεία ή κιβώτια, όπως ορίζουν η παρ. 3 περ. α (2) άρθρου 38 και η παρ. 9 άρθρου 39 της παρούσας. 12. Οι διατάξεις των άρθρων 32, 33, 34, 35 και 36 της παρούσας εφαρμόζονται και στα καταστήματα του παρόντος άρθρου. 13. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου, οι αναφερόμενες στην υγιεινή και καθαριότητα των χώρων (όχι όμως και στο μέγεθος τούτων), του εξοπλισμού και του προσωπικού των καφενείων, μπάρ, κυλικείων και άλλων συναφών καταστημάτων, καθώς και στην καταλληλότητα των προσφερομένων τροφίμων και ποτών, εφαρμόζονται ανάλογα και στα όμοια καταστήματα, που λειτουργούν στα συγκοινωνιακά μέσα. 14. Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται και στα Κέντρα Διασκεδάσεως, τα οποία προσφέρουν ποτά και άλλα είδη από τα αναφερόμενα στην παρ. 1, χαρακτηριζόμενα, αναλόγως των κυρίως προσφερομένων ειδών, ως Κέντρα Διασκεδάσεως με συγκρότηση ενός από τα αναφερόμενα στην παρ. 2 καταστήματα, όπως "Κέντρο Διασκεδάσεως με συγκρότηση μπάρ", αν σ’ αυτό προσφέρονται τα είδη της περιπτώσεως γ’ της παρ. 2 του παρόντος άρθρου, κλπ. "15. Ειδικά για τα Ανοικτά Μπαρ (OPEN BAR) θα ισχύουν και οι παρακάτω προϋποθέσεις: α) Να λειτουργούν σε κτίσμα μόνιμης κατασκευής ή προκατασκευασμένα λυόμενα οικήματα στηριζόμενα σε σταθερή βάση από μπετόν και θα πληρεί τους όρους και τις προϋποθέσεις της Πολεοδομικής Νομοθεσίας. Ως ελάχιστο εμβαδόν ορίζεται το εμβαδόν που προβλέπεται για τα εποχιακά λειτουργούντα Μπαρ. β) Το κτίσμα θα είναι κατάλληλο διαμορφωμένο μέχρι ένα (1) μέτρο ύψος, περιμετρική κλειστή κατασκευή (υαλοστάσιο κ.λπ.) η οποία θα τοποθετείται κατά τρόπο αποδεκτό και θα κλείνεται κατά τις ώρες που δεν θα λειτουργεί το κατάστημα για να εξασφαλίζεται η αποφυγή εισόδου σ’ αυτό ζώων, τρωκτικών, σκόνης κ.λπ. γ) Ο αριθμός των αποχωρητηρίων θα υπολογίζεται σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στο άρθρο 25 της Α1β/8577/83 Υγειονομικής Διάταξης. Κατ’ εξαίρεση στα μικτά καταστήματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν στα ίδια αποχωρητήρια εφόσον βρίσκονται σε χώρο ευχερώς προσπελάσιμο. Σε αντίθετη περίπτωση, κατά την κρίση της Υγειονομικής Υπηρεσίας, μπορούν να χρησιμοποιούνται ανεξάρτητα αποχωρητήρια". 16. Δεν επιτρέπεται η λειτουργία OPEN BAR στον περιβάλλοντα χώρο στεγασμένων Κέντρων Διασκέδασης. 17. Η χρήση μουσικής επιτρέπεται σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στα σχετικά άρθρα των Α1β/8577/83 και Α5/3010/85 Υγεινομικών Διατάξεων. 18. Για τα καταστήματα OPEN BAR που λειτουργούν σε ξενοδοχεία ύπνου σύμφωνα με την Α1β/3659/82, (ΦΕΚ 297/τ.Β’/26.5.82) Υγειονομική Διάταξη, όπως συμπληρώθηκε με την Α1β/1180/83 (ΦΕΚ 683/83/Β’) όμοια, θα ισχύουν και οι παραπάνω αναφερόμενοι όροι και προϋποθέσεις. 19. Η εκτέλεση της παρούσας ανατίθεται στα αρμόδια, σύμφωνα με το άρθορ 4 της Α1β/8577/83 Υγειονομικής Διάταξης, Κρατικά όργανα και η ισχύς της αρχίζει μετά από 15 ημέρες από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. "Επιτρέπεται η παραγωγή ζύθου (μπύρας) σε ποσότητα που ορίζεται από το άρθρο 19, του Ν. 2753/1999 (Φ.Ε.Κ. 249/99 τ. Α') "Απλοποιήσεις και ελαφρύνσεις στη φορολογία εισοδήματος και άλλες διατάξεις", με το οποίο προστέθηκε στο άρθρο 3, του Ν. 2963/1922, άρθρο 3Α, αποκλειστικά εντός των καταστημάτων του παρόντος άρθρου, στα οποία προβλέπεται η προσφορά αλκοολούχων ποτών και με τους παρακάτω όρους και προϋποθέσεις: α) Το οίκημα, στο οποίο επιτρέπεται να λειτουργεί η επιχείρηση θα αποτελεί ανεξάρτητο κτίριο ή σε περίπτωση πολυκατοικίας εφόσον όλα τα διαμερίσματα αυτού θα είναι αποκλειστικά επαγγελματικές στέγες. β) Η εγκατάσταση παραγωγής, ζύμωσης και αποθήκευσης του ζύθου, θα βρίσκεται εντός του καταστήματος ο δε χώρος αυτής θα είναι επαρκής και πάντως όχι μικρότερος των 50 τ. μ. επιπλέον του ελαχίστου χώρου που προβλέπεται για την συγκρότηση των καταστημάτων αυτών, η οποία θα είναι διαχωρισμένη από τον υπόλοιπο χώρο με διαφανές άθραυστο υλικό. γ) θα υπάρχει ιδιαίτερος αυτοτελής αποθηκευτικός χώρος τουλάχιστον 5τ.μ. για τις ανάγκες της εγκατάστασης παραγωγής ζύθου, μέσα στον οποίο θα υπάρχει ιδιαίτερο ψυγείο αναλόγου χωρητικότητας αποκλειστικά για την διατήρηση του λυκίσκου. δ) Η απαγωγή των οσμών και των αερίων, που θα παράγονται κατά την παρασκευή του ζύθου θα γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 27 της παρούσας, τα προερχόμενα δε από την παραγωγή του ζύθου απορρίμματα θα συλλέγονται και θα αποκομίζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 33 της παρούσας. ε) Για την απόκτηση της άδειας της παραγράφου 1, του άρθρου 6 της παρούσας, ο ενδιαφερόμενος να λειτουργήσει κατάστημα εντός του οποίου θα παράγεται ζύθος θα επισυνάπτει, στη σχετική αίτησή του προς τον οικείο Ο.Τ.Α., μαζί με τα υπόλοιπα δικαιολογητικά και Υπεύθυνη Δήλωση του Ν. 1599/86 διπλωματούχου πολιτικού μηχανικού , στην οποία θα δηλώνεται η στατική επάρκεια του κτιρίου για τις ανάγκες των εγκαταστάσεων."

Ημ/νία: 26.02.2003
Ημ/νία Ισχύος: 23.09.1983
Λήμματα: Υγειονομικός έλεγχος ,Καταστήματα ,Προσφορά ποτών ,Καθισμένοι πελάτες ,Μπαρ

1. Στα καταστήματα και εργαστήρια τροφίμων ή ποτών θα λαμβάνονται τα απαραίτητα μέτρα για την καταπολέμηση των ποντικών και των βλαβερών εντόμων (μύγες, κατσαρίδες κλπ.), των οποίων η παρουσία σε τέτοιους χώρους θα αποτελεί αποδεικτικό στοιχείο ρυπάνσεως τούτων. 2 Οι υπεύθυνοι των ανωτέρω επιχειρήσεων μπορούν να απευθύνονται στην αρμόδια Υγειονομική Υπηρεσία και να ζητούν οδηγίες για τα ενδεικνυόμενα μέσα (μηχανικά ή χημικά) αποτελεσματικότερης και πιο ακίνδυνης διά τον άνθρωπο καταπολεμήσεως των ποντικών και των βλαβερών εντόμων. 3. Ανεξάρτητα από την υπόδειξη των ανωτέρω μέσων, η Υγειονομική Υπηρεσία μπορεί να επιβάλει και ανάλογα προληπτικά μέτρα, σαν τα αναφερόμενα στο άρθρο 20 της παρούσας, για την αποφυγή εισόδου των ποντικιών και βλαβερών εντόμων στο κατάστημα ή στο εργαστήριο τροφίμων ή ποτών.

Ημ/νία: 23.09.1983
Ημ/νία Ισχύος: 23.09.1983
Λήμματα: Υγειονομικός έλεγχος ,Καταστήματα ,Εργαστήρια ,Τρόφιμα ,Ποτά ,Εντομοκτονία ,Μυοκτονία

© 2019 Ένωση Εξοχικών Εστιατορίων & Συναφών Αττικής. Παράσχου 8 Χαλάνδρι, 15233 Αθήνα, Τηλ:210 6831286 E-mail: info@eeesa.gr
Facebook
Twitter

Please publish modules in offcanvas position.